Ինչպես եւ ինչով կհիշվի Իլյա 2-րդ պատրիարքը

Ինչպես եւ ինչով կհիշվի Իլյա 2-րդ պատրիարքը

Sat, 21 Mar 2026 14:15:22 +0400


Մարտի 17-ին, կյանքի 94-րդ տարում մահկանացուն կնքեց Վրաց ուղղափառ եկեղեցու ղեկավար Իլյա 2-րդ կաթողիկոս-պատրիարքը (աշխարհիկ անունով՝ Իրակլի Գուդուշաուրի-Շիոլաշվիլի)։ Վրաստանը թեեւ աշխարհիկ պետություն է, հայտարարվել է ազգային սուգ։ 1991 թ. Վրաստանի վերաանկախացումից ի վեր՝ երկիրը մի քանի նախագահ է փոխել, բազմաթիվ վարչապետներ, պետական կառավարման մոդելներ, անցել է 2 էթնո-քաղաքական հակամարտության միջով, որոնք մերթ «սառեցված» են եղել, մերթ «թեժացել» են, տեսել է թե՛ քաղաքացիական բախումներ, թե՛ «գունավոր հեղափոխություն»։

Սակայն Վրաց ուղղափառ եկեղեցին՝ իր գահակալով, մնացել է անսասան ու մի տեսակ դարձել ազգային կայունության եւ հարատեւության սիմվոլ։ Իլյա 2-րդը Վրաստանում ամենաբարձր վարկանիշն ու հեղինակությունն ունեցող անձն էր, ու նրա վարկանիշին շատերն էին նախանձում՝ իշխանությունից, թե ընդդիմությունից։ Առհասարակ, եթե փորձենք ամփոփել հանգուցյալ կաթողիկոս-պատրիարքի կերպարը, ապա պետք է ասենք, որ բավականին հմուտ դիվանագետ է եղել։ Վրաց ուղղափառ եկեղեցու ղեկավար է դարձել 1977 թվականից։ Կարելի է ասել՝ մի ողջ դարաշրջան անցել է նրա հովվապետական գավազանի ներքո։ Նրան մեր հայկական իրականության մեջ կարելի է համեմատել Վազգեն 1-ին Ամենայն հայոց կաթողիկոսի հետ։ Իլյա 2-րդի օրոք Վրաց եկեղեցին աստիճանաբար դուրս է գալիս ստվերից, սկսում ակտիվացնել իր գործունեությունը, կարողանում է լցնել հասարակության մեջ առաջացած գաղափարական վակուումը։ Ընթացիկ տարին սիմվոլիկ է Վրաստանի եւ վրաց ժողովրդի համար։ Տոնելու են Վրաստանի քրիստոնեականացման 1700 ամյակը։ Ու Իլյա 2-րդը մահկանացուն կնքեց հենց այս սիմվոլիկ տարում։ Վրաստանում սա կարեւոր հոբելյան է։

Պատմության մեջ նա թերեւս կմնա որպես Վրաց եկեղեցու ամենատեւական հովվապետություն ունեցած կաթողիկոս-պատրիարքը։ Միաժամանակ նաեւ՝ կմնա որպես ազգային-եկեղեցական գործիչ, որը կարողացել է համադրել իր մեջ այնպիսի հատկանիշներ, որոնք առաջին հայացքից խիստ դժվար համադրելի են, չասելու համար՝ անհամադրելի, ինչպես իր հոդվածում նկատում է քաղաքագետ Սերգեյ Մարկեդոնովը։ Իլյա 2-րդի կերպարում համադրված էին քրիստոնեական-եկեղեցական ծառայությունն ու վրացական հայրենասիրությունը, պետական ազգայնականությունն ու սոցիալական պահպանողականությունը, Ռուսաստանի եւ Մոսկվայի պատրիարքության հետ հարաբերությունների պահպանումը՝ այնպիսի զգուշավորությամբ, որ ռուս-վրացական քաղաքական հարաբերությունների ներկայիս բացակայության կամ լարվածության պայմաններում տարատեսակ հակոտնյա մեկնաբանությունների տեղիք չտա, թեեւ մշտապես Ռուսաստանի քաղաքական իշխանությունների նկատմամբ իր բացասական վերաբերմունքն արտահայտել է աբխազական եւ հարավօսական հիմնահարցերի առնչությամբ։ Միաժամանակ՝ ողջունելով Վրաստան պետության արեւմտյան աշխարհաքաղաքական ընտրությունը՝ նա մշտապես խիստ քննադատության է ենթարկել արեւմտյան ժամանակակից արժեքները՝ մատնանշելով դրանց հակասությունները քրիստոնեական ավանդական պատկերացումների եւ արժեքների հետ։ Եվ, որ ամենակարեւորն է՝ կարողացել է միշտ վեր կանգնել օրվա քաղաքական կամ նույնիսկ գեոպոլիտիկ կոնյունկտուրայից, դառնալ մի տեսակ համազգային ու համավրացական միասնության խորհրդանիշ ու արբիտր, հույս է ներշնչել իր կերպարով եւ փոխզիջումային լուծումների դուռը միշտ բաց պահել բոլորի համար։

© 2026 Secure News Portal

Source: Hraparak

Hraparak.am

Share
Published by
Hraparak.am

Recent Posts

Դերասան Անդոն` ՔՊ-ի քարոզարշավին

Դերասան Անդոն` ՔՊ-ի քարոզարշավին Thu, 14 May 2026 16:14:31 +0400 Latest news from Secure News…

8 րոպե ago

Ի՞նչ արեցին ծեծված ջուրը «Բոլորին դեմ եմ» կուսակցության անդամները

Ի՞նչ արեցին ծեծված ջուրը «Բոլորին դեմ եմ» կուսակցության անդամները Thu, 14 May 2026 15:55:42 +0400…

27 րոպե ago

Եթե ունես վարչական ռեսուրս ու լիքը փող, հեշտ է համերգներով ու տաշտմբլներով քարոզարշավ կազմակերպել

Եթե ունես վարչական ռեսուրս ու լիքը փող, հեշտ է համերգներով ու տաշտմբլներով քարոզարշավ կազմակերպել Thu,…

35 րոպե ago

Կապանի իրեք մանեթանոց լացը՝ «Ես էլ եմ լացում, գիտեք՝ մենակ դո՞ւք եք լացում»

Կապանի իրեք մանեթանոց լացը՝ «Ես էլ եմ լացում, գիտեք՝ մենակ դո՞ւք եք լացում» Thu, 14…

37 րոպե ago

Թող մեզ էշի տեղ չդնեն ու 19 հատ թերթիկ տան

Թող մեզ էշի տեղ չդնեն ու 19 հատ թերթիկ տան Thu, 14 May 2026 15:44:55…

37 րոպե ago

Նոր գաղտնալսում. Այն, ինչ փորձում էին թաքցնել… հիմա արդեն հրապարակված է. «Ուժեղ Հայաստան»

Նոր գաղտնալսում. Այն, ինչ փորձում էին թաքցնել… հիմա արդեն հրապարակված է. «Ուժեղ Հայաստան» Thu, 14…

40 րոպե ago