Նիկոլիզմի «ֆենոմենը». հակաժողովրդավարության «հաղթարշավը» կանխելու փորձ
Tue, 07 Apr 2026 17:45:35 +0400
2020թ. 44-օրյա պատերազմում կանխորոշված պարտության տանելուց հետո նիկոլիզմը մեկ խնդիր է լուծում՝ ամեն գնով պահել իշխանությունը, ստորադասելով պետական ու ազգային շահերը, կատարելով թշնամու բոլոր պահանջները, մուրալով «խաղաղության պայմանագիր»` ստորացուցիչ պայմաններով, եւ տանելով վերջնական կապիտուլյացիայի։
Մաս 5
Դեռեւս 2019-ից նկատելի էր, որ «հեղափոխական» իշխանությունները՝ Փաշինյանի գլխավորությամբ, մեղմ գնահատականներով, պետական կառավարման համակարգի բարեփոխումների մասին հայտարարելով, մանիպուլյատիվ ձեւերով սնում են ժամանակին ընտրակաշառքով քվեարկած ընտրազանգվածին, որին ժամանակի ընթացքում դարձրին իրենց հիմնական հենարանը։
Նույնիսկ պատերազմում պարտությունից հետո Նիկոլ Փաշինյանը որեւէ հետեւություն չարեց, ավելին՝ նիկոլիզմն էլ ավելի ընդլայնվեց՝ խորացնելով քաղաքական-տնտեսական ճգնաժամը, միաժամանակ սկսեց ձեւավորել շարասյուներ՝ իրեն սպասարկելու նպատակով։ Անզեն աչքով նկատելի էր, որ Նիկոլը շարունակում է սեւ ու սպիտակի բաժանելու վտանգավոր քաղաքական գիծը՝ թույլ չտալով որեւէ այլընտրանքային ուժային կենտրոն ձեւավորել։
Հաշվի առնելով ստեղծված իրավիճակը՝ 2020թ. վերջերից փորձում էինք քննարկումներ նախաձեռնել այլընտրանքային ուժային կենտրոնի ձեւավորման համար։ Մեր քննարկումներում որդեգրվել էր հետեւյալ մոտեցումը՝ փորձել բանակցել եւ ներգրավել բոլոր այն ուժերին, որոնք բացահայտ չէին սպասարկում ու չէին պաշտպանում ո՛չ օրվա իշխանություններին, ո՛չ էլ նախկիններին։ Կարճ ժամանակամիջոցում բանակցեցինք մեկ տասնյակից ավելի քաղաքական ուժերի հետ, 2020թ. դեկտեմբերի 30-ին յոթ կուսակցությունով հանդես եկանք համատեղ հայտարարությամբ՝ առաջին անգամ մերժելով նոյեմբերի 9-ի կապիտուլյացիոն հայտարարությունը։ Շարունակվում էին բանակցությունները տարբեր ուժերի հետ։
Համագործակցությանը ներգրավված կուսակցությունների մոտ սկսվեցին բարդություններ, երբ քննարկվում էր վարչապետի թեկնածուի հարցը։ Ցանկալի էր այնպիսի թեկնածու առաջադրել, որն ավելի լայն համախմբման հնարավորություն կտար, թեկուզ թեկնածուն ներկայացված կուսակցություններից չլիներ, որով նաեւ հանրությունն ազդակներ կստանար ազդեցիկ ուժային կենտրոնի ձեւավորման մասին։ Վարչապետի թեկնածուի շուրջ քննարկումները ծանր մթնոլորտում էին ընթանում, երբեմն նաեւ վերջնագրի լեզվով։
Համախմբման ընդլայնում չէր ստացվում, եւ արդեն ակնհայտ էր, որ այլընտրանքային ուժային կենտրոնը չի ձեւավորվում, կամ թույլ չեն տալիս, ուստի ստեղծված իրավիճակում մեր կուսակցությունը որոշեց չմասնակցել ընտրություններին, քանի որ հիմնական պայքարը գնալու էր օրվա իշխանությունների եւ նախկինների միջեւ, մնացածն ապահովելու էին «մրցակցային» ընտրությունների քողածածկույթ։
ՀԳ․ Նիկոլիզմի «ֆենոմենը» հաճախ ներկայացնում են որպես պոպուլիզմ, բայց իրականում «մերն ուրիշ է» տարբերակն է գործում, որը հակիրճ կարելի է ձեւակերպել ստի, կեղծիքի, շանտաժի, մանիպուլյացիայի, ուրացման, կոռուպցիոն սխեմաների, փողերի լվացման, հովանավորչության բացահայտ դրսեւորումներով, մարդկային տեսակով՝ սրիկայության, պատասխանատվության, մեղքի զգացողության, ազգային արժանապատվության իսպառ բացակայության համադրմամբ, ինչն արդեն լրջագույն վտանգ է ներկայացնում մեր պետականությանը։
Պետրոս ՄԱԿԵՅԱՆ