Օգոստոսի 24-ի հայաստանյան մեդիա-օրակարգի առանցքում Ազգային ժողովում Կառավարության 2026-2031 թվականների նոր ծրագրի ներկայացումն ու «Չորրորդ Հանրապետության» հռչակումն է, բանակում ոչ մարտական ողբերգական կորուստների շարունակականությունն ու ՊՆ նախարար Սուրեն Պապիկյանի սկանդալային ճեպազրույցը և այլն: Այսօր ուսումնասիրվել է ընդհանուր առմամբ 3,465 մեդիա հրապարակում, որոնց խորքային նարատիվների վերլուծությունն իրականացվել է պրոֆեսիոնալ մեդիա մոնիտորինգի համակարգի վերլուծական գործիքակազմի կիրառմամբ։ Դրա հիման վրա կազմվել է օրվա նորությունների և մեդիա դեմքերի թոփը։

ՕՐՎԱ ԹՈՓ 5 ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ

Կառավարության 2026-2031թթ. ծրագրի ներկայացումը, «Չորրորդ Հանրապետության» հռչակումն ու եկեղեցական սկանդալը ԱԺ-ում – 425 հիշատակում

Փաստեր.
Ազգային ժողովի իններորդ գումարման նիստում վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը ներկայացրել է Կառավարության 2026-2031 թվականների գործունեության նոր ծրագիրը։ Նա հայտարարել է, որ 2026 թվականի հունիսի 7-ի համապետական ընտրությունների արդյունքներով ժողովուրդը քվեարկել է «Իրական Հայաստանի» գաղափարախոսության օգտին, ինչը նշանակում է, որ «Չորրորդ Հանրապետությունը» հիմնադրված է և իրականություն։ Վարչապետը հաստատել է, որ նոր Սահմանադրության տեքստը կհրապարակվի առաջիկա ամիսների ընթացքում և դրանում Անկախության հռչակագրին հղում չի լինելու, քանի որ դա կնշանակի վերադառնալ կոնֆլիկտի տրամաբանությանը։ Իր ելույթի ընթացքում Փաշինյանը երեք անգամ Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսին դիմել է իր աշխարհիկ անունով՝ «Կտրիճ Ներսիսյան»։ Ի նշան բողոքի՝ ընդդիմադիր պատգամավորները սկսել են հարվածել սեղաններին, ինչին իշխանական պատգամավորները պատասխանել են ծափահարություններով, իսկ ընդդիմադիրներն արդյունքում լքել են նիստերի դահլիճը։

Մեդիայի ուշադրության կենտրոնում.

Մամուլի ուշադրության կենտրոնում Կառավարության ծրագրի քաղաքական-գաղափարական շեշտադրումներն են և Անկախության հռչակագրի ընդունման 36-րդ տարեդարձի (օգոստոսի 23) առթիվ պետական բացարձակ լռությունը։ Իշխանական կողմը (Նիկոլ Փաշինյան, Տարոն Չախոյան) պնդում է, որ «Չորրորդ Հանրապետությունը» իրական, ինքնիշխան, 29,743 քկմ տարածքով պետություն է, որտեղ պետք է դադարեցնել Ղարաբաղյան շարժման օրակարգն ու կոնֆլիկտի տրամաբանությունը՝ հանուն տևական խաղաղության։ Նրանք նաև արդարացնում են Կաթողիկոսի նկատմամբ կոշտ հռետորաբանությունը՝ եկեղեցին մեղադրելով «կաստայացման» ու սեփականությունների կուտակման մեջ։

Հակասող նարատիվներ․

Ընդդիմությունը (Լևոն Զուրաբյան, Գեղամ Մանուկյան, Ոսկան Սարգսյան, Էդուարդ Շարմազանով) կտրուկ հակադարձում է՝ «Իրական Հայաստանն» ու «Չորրորդ Հանրապետությունը» որակելով որպես սեփական պետական կամքից զրկված, ազգային հայկական պետությունը վերացնող և ամբողջապես Ադրբեջանի պահանջներին (այդ թվում՝ Անկախության հռչակագրից հրաժարվելու և Տիգրանաշենն ու անկլավները հանձնելու) ենթարկվող կեղծ միավորում։ Էդգար Ղազարյանն ու Լևոն Քոչարյանը Փաշինյանին մեղադրել են պետությունը միանձնյա համարակալելու և սահմանադրական կարգը տապալելու փորձերի մեջ։

Բանակում ոչ մարտական ողբերգական կորուստների շարունակականությունն ու ՊՆ նախարար Սուրեն Պապիկյանի սկանդալային ճեպազրույցը – 390 հիշատակում

Փաստեր.
Օգոստոսի 24-ի կեսօրին Սիսիանի զորամասերից մեկում հայտնաբերվել է պայմանագրային զինծառայող, ավագ լեյտենանտ 37-ամյա Հայկ Մովսիսյանի դին՝ հրազենային վնասվածքով։ Ըստ նախնական վարկածի՝ նա իր սենյակում ծնոտին 2 կրակոց արձակելով ինքնասպանություն է գործել (հայտնի է, որ նա նախօրեին ատեստավորման էր մասնակցել)։ Սա վերջին 10 օրում բանակում արձանագրված արդեն 4-րդ մահն է (օգոստոսի 13-ին՝ Գրիգոր Զաքարյան, օգոստոսի 19-ին՝ Սուրեն Վարդանյան, օգոստոսի 23-ին՝ Էդգար Գևորգյան, ում սպանության մեջ կասկածվողը ձերբակալվել է)։ ԱԺ-ում լրագրողների հետ ճեպազրույցի ժամանակ Պաշտպանության նախարար Սուրեն Պապիկյանը, անդրադառնալով մահերի խտությանը, հայտարարել է. «Այն, որ մահերի համար կարելի է մեղադրել Պաշտպանության նախարարին, սա նորություն է ՀՀ-ում»։

Մեդիայի ուշադրության կենտրոնում.

Մեդիա դաշտն ու հասարակությունը ցնցված են բանակում տիրող աղետալի վիճակից և ոչ մարտական զոհերի աննախադեպ ալիքից։ Հանրային վրդովմունքն ավելի է բորբոքվել Պապիկյանի ճեպազրույցից, որը հայտարարել է, որ ինքնասպանություններն ու ոչ կանոնադրային հարաբերությունները բանակում եղել են մշտապես։

Հակասող նարատիվներ․

ՊՆ-ն և իշխանական պատգամավորները պնդում են, որ մահերի հիմքում ընկած են ներանձնային խնդիրները (օրինակ՝ պարտքերը), ոչ կանոնադրային հարաբերություններն ու քրեական ենթամշակույթը, որոնց դեմ իրենք պայքարում են ու չեն նահանջելու, իսկ նախարարի զորամասային այցերն ու 25-օրյա հավաքներն արդյունավետ են։ Ընդդիմադիրներն ու փորձագետները (Տիգրան Աբրահամյան, Գեղամ Մանուկյան, Մեսրոպ Մանուկյան, Արշակ Գասպարյան) հակադարձում են, որ բանակը վերածվել է ձևական PR ակցիաների գործիքի, կարգապահությունը կազմալուծված է, սպաները սնունդ են գողանում, իսկ Պապիկյանի այցերը որևէ արդյունք չեն տալիս և նա պետք է անհապաղ հրաժարական տա։

ԱՄՆ-ի «Տնտեսական վտարանդի» (Operation Economic Outcast) գործողության մեկնարկն ընդդեմ Իրանի և Թեհրանի կոշտ հակազդեցությունը – 310 հիշատակում

Փաստեր.
ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփի հանձնարարությամբ Ֆինանսների նախարարությունը սկսել է իրականացնել «Տնտեսական վտարանդի» գործողությունը (Operation Economic Outcast)՝ ուղղված Իրանի Իսլամական Հանրապետության և նրա աջակիցների դեմ։ ԱՄՆ ֆինանսների նախարար Սքոթ Բեսենթը հայտարարել է Իրանի համար տնտեսական «D-Day»-ի մեկնարկի և նոր երկրորդային պատժամիջոցների մասին թվային ակտիվների, ոսկու, ավիացիայի, տեխնոլոգիաների և նավագնացության ոլորտներում։ Պատժամիջոցների ցուցակում ներառվել է 60-ից ավելի կազմակերպություն, անձ և նավ։ Ի պատասխան՝ Իրանի Անվտանգության խորհրդի քարտուղար Մոհսեն Ռեզային սպառնացել է, որ տնտեսական պատերազմի շարունակման դեպքում ոչ մի կաթիլ նավթ չի արտահանվի Հորմուզի նեղուցով կամ Պարսից ծոցի որևէ հատվածից։ Զուգահեռաբար, Իրանի կողմից վերահսկվող Պարսից ծոցի նեղուցի վարչությունը (PGSA) «սև ցուցակում» է ներառել կանոնները խախտած 45 տանկեր։

Մեդիայի ուշադրության կենտրոնում.

Մեդիան մանրամասնորեն վերլուծում է պատժամիջոցների ազդեցությունը համաշխարհային շուկայի վրա։ Ամերիկյան կոշտ հռետորաբանության ֆոնին իրանական արժույթը ազատ շուկայում գրանցել է պատմական անկում՝ հատելով ռեկորդային 2 միլիոն ռիալը՝ մեկ ԱՄՆ դոլարի դիմաց։

Հակասող նարատիվներ․

Թրամփն ու Բեսենթը պնդում են, որ Իրանը գտնվում է լիակատար փլուզման եզրին, և իրենց նպատակն է Թեհրանին լիովին տնտեսապես մեկուսացնել։ Իրանի ԱԳ նախարար Աբբաս Արաղչին և խոսնակ Իսմայիլ Բաղային սա որակում են՝ որպես «տնտեսական ահաբեկչություն» և մարդկության դեմ հանցագործություն՝ նախազգուշացնելով, որ ԱՄՆ-ի ճնշումներին աջակցող ցանկացած երկիր (այդ թվում՝ Պարսից ծոցի հարևանները) կդիտարկվի որպես թշնամի։

Ուկրաինական ԱԹՍ-ների զանգվածային գրոհները ՌԴ-ում Ozon-ի պահեստների վրա և մանկական կենտրոնում երեխաների ողբերգական մահը – 275 հիշատակում

Փաստեր.
Օգոստոսի 24-ի գիշերը ՌԴ մի շարք տարածաշրջաններ (Կրասնոդար, Դաղստան/Մախաչկալա, Ադիգեա, Ստավրոպոլ/Նևինոմիսկ) ենթարկվել են ուկրաինական անօդաչու թռչող սարքերի զանգվածային հարձակման։ Կրասնոդարի Պրիկուբանսկի շրջանում ԱԹՍ-ի բեկորներն ընկել են մասնավոր մանկական կենտրոնի վրա, ինչի հետևանքով զոհվել է 13, 15 և 16 տարեկան 3 երեխա ու դեռահաս), ևս 7-ը վիրավորվել են։ Միաժամանակ թիրախավորվել են Ozon առցանց մարկետփլեյսի խոշոր լոգիստիկ կենտրոնները Մախաչկալայում և Կրասնոդարում, որտեղ բռնկվել են խոշոր հրդեհներ, ինչի հետևանքով Ozon-ի բաժնետոմսերը Մոսկվայի բորսայում անկում են ապրել շուրջ 10-12%-ով։

Մեդիայի ուշադրության կենտրոնում.

Մեդիան կենտրոնացած է ինչպես մարդկային ողբերգության, այնպես էլ ՌԴ տարածքում Ozon-ի և Wildberries-ի պահեստների վրա շարունակվող համակարգված հարձակումների տնտեսական հետևանքների վրա։

Հակասող նարատիվներ․

ՌԴ ԱԳՆ խոսնակ Մարիա Զախարովան հայտարարել է, որ երեխաների մասին Կիևի խոսքերը փշրվում են սպանությունների փաստերով, և դատապարտել համաշխարհային մեդիային ու միջազգային կառույցներին «երեխաների արյունը չտեսնելու» մեջ։ Ուկրաինական կողմը պնդում է, որ հարվածները հասցվում են բացառապես ռազմական նշանակության ենթակառուցվածքներին, այդ թվում՝ Դաղստանում Ozon-ի «Տյուբե» արդյունաբերական պարկին, որն օգտագործվում էր «Հյուսիս-Հարավ» տրանսպորտային միջանցքի շրջանակներում դեպի Իրան և Ադրբեջան ռազմավարական մատակարարումների համար։

Արմեն Աշոտյանի գործով դատավոր Սարգիս Դադոյանի անակնկալ ինքնաբացարկը – 220 հիշատակում

Փաստեր.
Հակակոռուպցիոն դատարանում դատավոր Սարգիս Դադոյանի նախագահությամբ մեկնարկած ՀՀԿ փոխնախագահ Արմեն Աշոտյանի, Արթուր Ավագյանի և Գայանե Գասպարյանի գործով (Բրյուսովի համալսարանի գործով) առաջին դատական նիստի ժամանակ նախագահող դատավորն անակնկալ ինքնաբացարկ է հայտնել։ Դատավոր Սարգիս Դադոյանը նշել է, որ 2019 թվականին աշխատել է ԱԱԾ քննչական դեպարտամենտում և ներգրավված է եղել սույն գործով քննչական խմբում, ուստի կողմնակալության ցանկացած ողջամիտ կասկած բացառելու նպատակով ինքնաբացարկ է հայտարարում։ Նիստը հետաձգվել է։

Մեդիայի ուշադրության կենտրոնում.

Մամուլի ուշադրության կենտրոնում դատական նիստից հետո Աշոտյանի փաստաբան Տիգրան Աթանեսյանի արած հայտարարություններն են։ Նա նշել է, որ իր 26 տարվա փաստաբանական փորձառությունը չի բավարարում հասկանալու համար, թե ինչի մասին է այս նոր քրեական գործը, քանի որ դրանում «ոչինչ չկա» և չկան փողերի լվացման որևէ փաստական ապացույցներ։ Ընդդիմադիր մեդիան սա որակում է՝ որպես Աշոտյանի դեմ իրականացվող շինծու քաղաքական հետապնդումների հերթական ապացույց։

ՕՐՎԱ ԹՈՓ ՆՅՈՒԶՄԵՅՔԵՐՆԵՐԸ (ՄԵԴԻԱ-ԴԵՄՔԵՐԸ)

1. Նիկոլ Փաշինյան – ԱԺ ամբիոնից Կառավարության 2026-2031 թվականների նոր ծրագիրը ներկայացնելու, «Չորրորդ Հանրապետության» հիմնադրումն ազդարարելու և Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսին իր աշխարհիկ անունով՝ «Կտրիճ Ներսիսյան» անվանելու պատճառով, ինչը ԱԺ-ում սուր բախումների և ընդդիմության դեմարշի առիթ դարձավ։
2. Սուրեն Պապիկյան – Բանակում ոչ մարտական ողբերգական մահերի (վերջին 10 օրում 4-րդ դեպքի) ֆոնին լրագրողների հետ ճեպազրույցում իր արած սկանդալային հայտարարության համար. «Այն, որ մահերի համար կարելի է մեղադրել Պաշտպանության նախարարին, սա նորություն է ՀՀ-ում»։
3. Սքոթ Բեսենթ – ԱՄՆ ֆինանսների նախարար, ով Financial Times-ի իր հոդվածով և Truth Social-ում արված հայտարարություններով ազդարարեց Իրանի դեմ պատմության մեջ ամենախոշոր «Տնտեսական վտարանդի» (Operation Economic Outcast) գործողության և տնտեսական «D-Day»-ի մեկնարկի մասին։
4. Մոհսեն Ռեզային – Իրանի Անվտանգության խորհրդի քարտուղար, որը կոշտ սպառնալիքներ է հնչեցրել ԱՄՆ-ի և Պարսից ծոցի այն հարևան երկրների հասցեին, որոնք կաջակցեն ամերիկյան պատժամիջոցներին՝ խոստանալով, որ այդ դեպքում «ոչ մի կաթիլ նավթ չի արտահանվի Հորմուզի նեղուցով»։
5. Էդգար Ղազարյան – Ընդդիմադիր պատգամավոր, ով ԱԺ նիստում Փաշինյանին մեղադրեց պետականությունը կործանելու և պետական խորհրդանիշների տոնի առթիվ ուղերձ հղելու համարձակություն չունենալու մեջ, հեգնելով վարչապետի «ֆրանկաֆոն» լինելն ու «անգլերենի և ռուսերենի իջևանյան բարբառներին» տիրապետելը։

ԿԱՐԵՎՈՐ ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ, ՈՐՈՆՔ ԹՈՓՈՒՄ ՉԵՆ

• Տրանսպորտային և էներգետիկ կապակցվածություն. Կառավարությունն իր 2026-2031 թվականների նոր ծրագրով ամրագրել է «Խաղաղության խաչմերուկ» ծրագրի և TRIPP նախագծի հիման վրա Հայաստանի ապաշրջափակումը։ Շինարարությունը ՀՀ տարածքում (42 կմ երկարությամբ երկաթուղի Նռնաձոր-Ագարակ երթուղով) նախատեսվում է սկսել 2026-ի վերջին կամ 2027-ի սկզբին։
• Իտալական Suardi S.P.A. ընկերության արբիտրաժային հայցը. Իտալական ընկերությունը դիմել է միջազգային արբիտրաժ ընդդեմ ՀՀ-ի (ՀՀ կառավարությունը հատկացրել է 50 հազար եվրո արբիտրաժային ծախսերի համար) և ՀՀ քաղաքացիական դատարան ընդդեմ ՏԿԵՆ-ի՝ պահանջելով 79.8 մլն դրամ տույժ Մ-6 միջպետական ճանապարհի հիմնանորոգման պայմանագրերի շրջանակներում։
• S&P Global Ratings-ի վերահաստատումը. Գործակալությունը վերահաստատել է Հայաստանի «BB-/B» սուվերեն վարկանիշը՝ պահպանելով «դրական» հեռանկարը: S&P-ն նշել է, որ TRIPP նախաձեռնությունն ունի ուժեղ պոտենցիալ, սակայն աշխարհաքաղաքական անորոշությունը կարող է հետաձգել Ադրբեջանի հետ խաղաղության համաձայնագիրը։
• «Ագոռա» առևտրային օբյեկտներում խախտումները. Երևանի քաղաքապետարանի հասարակական կարգի պահպանության ծառայությունը «Ագոռա» առևտրային օբյեկտներում հայտնաբերել է 20 վարչական իրավախախտման դեպք, այդ թվում՝ պիտանելիության ժամկետն անց ապրանքների վաճառք և մինչև 50 միկրոն պոլիէթիլենային տոպրակների վաճառք։
• Ագրարային համալսարանի ընդունելության տապալումը. Ագրարային համալսարանի լրացուցիչ/թափուր տեղերի ընդունելության քննությունները տապալվել են. 19 մասնագիտություններից 15-ում որևէ դիմորդ չի ընդունվել, իսկ «Ագրոմեխատրոնիկա և ճշգրիտ ռոբոտատեխնիկա» մասնագիտության համար ծախսվել է 118 միլիոն դրամ վարկային միջոցներ, բայց ընդունվել է ընդամենը ՄԵԿ ուսանող։

ՀԵՏԱՔՐՔԻՐ ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

• Հայաստանը՝ «Новая волна 2026»-ի հաղթող. Կազանում ավարտված «Նոր ալիք» միջազգային մրցույթում Հայաստանի ներկայացուցիչ Ֆլորա Բիչախչյանը նվաճել է Grand Prix-ն: Սա Հայաստանի 5-րդ հաղթանակն է մրցույթի ողջ պատմության մեջ։
• Մարադոնայի լեգենդար գոլի գնդակի աճուրդը. 1986թ. աշխարհի առաջնության աճուրդում Մարադոնայի լեգենդար գոլի (որը նա խփել էր ձեռքով) գնդակը վաճառվել է 3.3 միլիոն դոլարով։
• Գիտնականներն Արարատ լեռան մոտ անոմալիաներ են հայտնաբերել. Դյուրուպընարի ժայռային գոյացության ռադարային նոր նկարահանումները ստորգետնյա անոմալիաներ են բացահայտել, որոնք կարող են լինել Նոյան տապանի մնացորդները։