Դեմքդ տեսնել չեն ուզում, իսկ դու ուղե՞րձ ես հղում ժողովրդին
Fri, 20 Nov 2026 17:15:37 +0400
Օրվա ընթացքում բազմաթիվ գրառումներ ու զանգեր եմ ստանում, որոնք, խոստովանեմ, սարսափեցնում են ինձ։ Մարդիկ խնդրում են, որ Փաշինյանի մասին հոդված գրելիս նրա լուսանկարը չտեղադրեմ։ Ասում են՝ նրա դեմքը տեսնելն անգամ անսահման զայրույթ ու ցավ է պատճառում իրենց։
-Իսկ նրա մասին գրելիս ո՞ւմ նկարը տեղադրեմ,- հարցնում եմ։
– Միայն թե իրենը չլինի,- պատասխանում են։
Թվում է՝ փոքրիկ, նույնիսկ աննշան թվացող խնդրանք է։ Բայց իրականում դրա մեջ շատ ավելի մեծ ու խորքային բան կա, քան կարող է թվալ առաջին հայացքից։
Հոգեբանության մեջ կա մի երևույթ, երբ մարդը որոշակի անձի հետ կապված այնքան ուժեղ բացասական հույզեր է կուտակում, որ նույնիսկ նրա դեմքը դառնում է այդ հույզերի ազդակը։ Այլևս կարիք չկա լսելու նրա խոսքը, հասկանալու ասելիքը կամ գնահատելու հերթական քայլը։ Բավական է տեսնել դեմքը, և մարդու մեջ արթնանում են զայրույթը, ցավը, վիրավորանքը, անարդարության ու անզորության զգացումը։
Սա պարզապես հակակրանք չէ։ Սա հոգեբանական մերժում է։ Երբ մարդու դեմքը դառնում է ցավոտ հիշողությունների, չմարսված ողբերգությունների և կուտակված դժգոհության խորհրդանիշ։
Այստեղ մի շատ կարևոր հանգամանք կա։ Մարդիկ չեն խնդրում, որ նրա մասին չգրեմ։ Չեն ասում՝ մի՛ քննադատեք, մի՛ հիշատակեք։ Ասում են՝ գրեք, բայց նրա դեմքը ցույց մի՛ տվեք։
Այսինքն՝ նրանք չեն ուզում լռել։ Պարզապես չեն ուզում տեսնել, լսել նրան։
Ղեկավարի համար սա լուրջ ազդանշան է, ահազանգ։ Մինչդեռ Փաշինյանն ասում է. «Երկուշաբթի կհրապարակվի նոր Սահմանադրության նախագիծը, և ես ուղերձով կդիմեմ ժողովրդին»։ Դեմքդ տեսնել, ձայնդ լսել չեն ուզում, իսկ դու ուղե՞րձ ես հղում ժողովրդին․․․
Ո՞ր ժողովրդին։
Այն ժողովրդի՞ն, որի զգալի մասը նույնիսկ քո լուսանկարը տեսնել չի ուզում, որովհետև այն հիշեցնում է իր կորուստների, պարտության, չիրականացված խոստումների ու չսպիացած վերքերի մասին։
Այն ժողովրդի՞ն, որը դեմ է քվեարկել Սահմանադրության՝ իր ընկալմամբ ալիևյան պահանջներին համապատասխանեցմանը և ուզում է իր Անկախության հռչակագրի վրա հիմնված պետություն ունենալ։
Դու դեռ խոսում ես ժողովրդին ուղերձ հղելու մասին, բայց մի կարևոր բան կարծես չես ընդունում. ժողովրդին դիմելու համար միայն խոսափող ու պետական պաշտոնը բավարար չեն։ Պետք է նաև լսարան, որը պատրաստ է քեզ լսել, տեսնել։
Երբ մարդիկ խնդրում են, որ նույնիսկ քո լուսանկարը չտեղադրեն, գուցե ժամանակն է հասկանալու, որ խնդիրը ոչ թե քո ասելիքն է, այլ այն, որ քեզ այլևս չեն ուզում լսել, տեսնել։
Ամենասարսափելին այն չէ, որ մարդիկ չեն ուզում տեսնել քո դեմքը։ Ամենասարսափելին այն է, որ դու դեռ պատրաստվում ես ժողովրդին դիմել՝ կարծես ոչինչ չի պատահել, կարծես այդ ժողովուրդը քեզ դեռ սպասում է։
Սա քաղաքական վստահության փլուզման ամենախոսուն պատկերն է։