«Տեսնես ի՞նչ փորձանք է գալու»․ հանրային տագնապն իրականացավ

Sat, 28 Feb 2026 14:45:06 +0400

Ժողովուրդը չէր սխալվել։ Հասարակական զգայունությունը երբեմն ավելի արագ է արձագանքում, քան պաշտոնական հայտարարությունները։ Երեկ սոցիալական ցանցերում զույգի ամուսնալուծության արձագանքներն ընդհանրացրած այսպիսին էին՝ տեսնես ի՞նչ փորձանք է գալու ժողովրդի գլխին։ Իրականում խոսքը ոչ թե ընտանեկան կյանքի մասին էր, այլ քաղաքական կանխազգացման։ Մարդիկ տարիների փորձից սովորել են, որ իշխանական համակարգում անձնականը երբեք անձնական չէ․ այն հաճախ նախանշան է քաղաքական փոթորկի։ Եվ ահա հանրային տագնապի արձագանքը՝ Իրանը հայտնվում է պատերազմի կիզակետում։ Հիմա կասեք՝ իրենց ամուսնալուծությունը ի՞նչ կապ ունի պատերազմի, անվտանգային խնդիրների հետ։ Երեկ, մինչև Իրանի վրա հարձակումը, ՔՊ կարկառուն դեմքերից մեկը համարյա թե խոստովանել էր՝ «Նիկոլ Փաշինյանի և Աննա Հակոբյանի ամուսնալուծությունը կապ չունի անվտանգության հետ»։

Դա ակամա բացում է հակառակ հարցը՝ ինչո՞ւ պետք է այդպիսի արդարացում հնչի ընդհանրապես։ Եվ երբ դրան հաջորդում է տարածաշրջանային լարում, մարդիկ իրենց կանխազգացումը վերագրում են ոչ թե միստիկ ինտուիցիային, այլ քաղաքական փորձին։ Ժողովուրդն արդեն ութ տարի է՝ քաղաքական իրադարձությունները կարդում է սիմվոլների լեզվով։ Հայաստանի համար Հայաստան- Իրան սահմանը պարզապես աշխարհագրական գիծ չէ։ Դա շնչուղի է։ Դա դեպի արտաքին աշխարհ բացվող միակ հարավային պատուհանն է, երբ արևելքում կանգնած է Ադրբեջանը, արևմուտքում՝ Թուրքիան, իսկ հյուսիսում՝ բարդ և փոփոխական հարաբերություններով Վրաստանը։

Իրանի դեմ լայնամասշտաբ պատերազմը Հայաստանի համար երեք շերտ ունի՝ անվտանգային, տնտեսական, քաղաքական- հոգեբանական։ Հենց քաղաքական- հոգեբանական շերտի մեջ է ընդգրկված ամուսնալուծության թեման։ Երբ հաջորդ օրը տարածաշրջանը մտնում է լարվածության փուլ, օրինակ՝ Իրանի շուրջ զարգացումներով, ապա երեկվա ինֆորմացիոն մանևրը սկսում է կարդացվել ոչ թե որպես պատահականություն, այլ որպես նախերգանք։ Հասարակությունը սկսում է մտածել՝ ինչո՞ւ հենց հիմա, ինչո՞ւ հենց այդ թեման, և ինչո՞ւ դրա շուրջ հնչեց «անվտանգության հետ կապ չունի» ձևակերպումը։ Այստեղ է ամուսնալուծության թեման ամբողջապես մտնում քաղաքական–հոգեբանական շերտ։ Որովհետև հարցն այլևս այն չէ՝ կա՞ ամուսնալուծություն, թե՞ ոչ։ Հարցն այն է՝ ինչո՞ւ իշխանությունն ինքն է մտցնում այդ թեման շրջանառության մեջ, այն էլ մի ժամանակահատվածում, երբ Հայաստանի համար Իրանի շուրջ ցանկացած զարգացում ունի գոյաբանական նշանակություն։ Արդյո՞ք օրակարգը վերահսկվում է, թե՞ իրավիճակն է թելադրում օրակարգը։ Այսպիսով, ամուսնալուծության թեման քաղաքական-հոգեբանական շերտում հայտնվում է ոչ թե իր բովանդակությամբ, այլ իր ժամանակագրությամբ և նախաձեռնությամբ։ Նման դեպքում ցանկացած նման «նետված թեմա» հանրային գիտակցության մեջ վերածվում է ազդանշանի՝ անկախ նրանից՝ իրական է, թե կեղծ։ Եվ որքան մեծ է արտաքին վտանգը, այնքան արագ են կարդացվում այդ ազդանշանները։