Արտակարգ իրավիճակ Մերձավոր Արևելքում․ Ի՞նչ պետք է իմանա հայ ուղևորը

Sat, 28 Feb 2026 17:04:58 +0400

ԱՐՏԱԿԱՐԳ Իրավիճակ Մերձավոր Արևելքում
Ի՞նչ պետք է ԻՄԱՆԱ ՀԱՅ ՈւՂևՈՐԸ

Հայրենակիցներ

Այսօր ԱՄՆ-ն և Իսրայելը համատեղ հարձակում են սկսել Իրանի դեմ:
Չանդրադառնալով քաղաքական ասպեկտներին, ես մտահոգ եմ Արաբական Միացյալ Էմիրություններում գտնվող իմ հայրենակիցների համար:

ԱՄՆ–Իսրայել համատեղ ռազմական գործողությունների հետևանքով Իրանի և Իրաքի օդային տարածքների փակումը լրջորեն խաթարել է տարածաշրջանային ավիահաղորդակցությունը։ Արդյունքում բազմաթիվ հայ ուղևորներ մնացել են Էմիրաթների օդանավակայաններում:
Ստեղծված իրավիճակը դասվում է որպես արտակարգ աշխարհաքաղաքական հանգամանք (force majeure / extraordinary circumstances), ինչը իրավական տեսանկյունից ունի որոշակի առանձնահատկություններ։
Սակայն նույնիսկ այս պայմաններում ուղևորներն ունեն հստակ իրավունքներ և գործնական լուծումներ։
1. Ուղևորների իրավունքները միջազգային իրավունքի շրջանակում
EU Regulation 261/2004
Regulation (EC) No 261/2004
Այս կարգավորումը կիրառվում է՝
• ԵՄ-ից մեկնող բոլոր չվերթների դեպքում
• ԵՄ գրանցում ունեցող, կամ ԵՄ օդային կարգավորումներն ընդունած, ԵՄ հետ սուբլիմացված բոլոր ավիաընկերությունների բոլոր չվերթների դեպքում
Այն սահմանում է․
• Տոմսի ամբողջական վերադարձ կամ այլընտրանքային երթուղով տեղափոխում
• Սնունդ, խմիչք, հյուրանոց (եթե անհրաժեշտ է գիշերակաց)
• €250–€600 փոխհատուցում (միայն եթե հետաձգումը ավիաընկերության մեղքով է)
Կարևոր․ ռազմական գործողությունների և օդային տարածքի փակման պարագայում փոխհատուցման գումարը չի կիրառվում, քանի որ դա համարվում է “extraordinary circumstance”։
ՍԱԿԱՅՆ խնամքի պարտավորությունը (care obligation) մնում է ուժի մեջ։
Ավիաընկերությունների ՊԱՐՏԱԿԱՆՈւԹՅՈւՆՆԵՐԻ, և ուղևորների ԻՐԱՎՈւՆՔՆԵՐԻ մասին հատուկ կարգավորումներ կան նաև Չիկագոյի և Մոնրեալի Կոնվենցիաներում, որոնցով ես այս գրառումը չեմ ծանրեցնի
IATA ուղեցույցներ
International Air Transport Association
Արտակարգ իրավիճակներում IATA-ի շրջանակներում կիրառվում են.
• re-routing համաձայնագրեր
• interline ticket acceptance
• պաշտպանական ապահովագրական մեխանիզմներ
Ուղևորներին խորհուրդ է տրվում պահանջել, որ ավիաընկերությունը օգտագործի իր գործընկերների ցանցը վերաուղղորդման համար։
ԽՈՐՀՈւՐԴ եմ տալիս`
Օգտագործել Էմիրաթական բոլոր օդանավակայանները որպես վերադարձի հարթակ
Այս պահին առավել իրատեսական ելքային կետերն են՝
Դուբայ (Flydubai)
արժա (Air Arabia)
Աբու Դաբի (Wizz Air Abu Dhabi)
Որտեղից նշածս ավիաընկերություններն ունեն բազմաթիվ տարածաշրջանային թռիչքներ:
ինքնուրույն կարող եք օնլայն գնել Ձեր հետադարձի տոմսը, եթե ավիաընկերության առաջարկը ձեզ չբավարարի:
ԱՌԱՋԱՐԿՈւՄ ԵՄ`
1. Ստուգել ոչ միայն Երևան ուղղությունը, այլ նաև այլ տարածաշրջանային կետեր
2. Օգտվել multi-leg տարբերակներից
3. Դիտարկել նաև Թբիլիսի վերադառնալու տարբերակը: Վրաստանից ՀՀ հասնելն անհամեմատ ավելի դյուրին է, քան ցանկացած այլ վայրից
Որպես ԱՅԼԸՆՏՐԱՆՔԱՅԻՆ (տարանցիկ) օդանավակայաններ
ԽՈՐՀՈւՐԴ եմ տալիս`
1. Լառնակա (Կիպրոս)
որտեղից
Հայկական Fly One և եվրոպական WizzAir ընկերությունները կատարում են համարյա ամենօրյա թռիչքներ:
Տոմսերի արժեքը տարբեր օրերի տատանվում են 400-600 ԱԷԴ դիրհամ արժեքի մեջ
2. Բեյրութ (Լիբանան)
Էմիրաթական 2 ընկերություն (Fly Dubai և AirArabia), ինչպես նաև լիբանանյան MEA ավիաընկերությունները կատարում են օրեկան մի քանի թռիչք:
Տոմսերի արժեքը $200 սահմաններում է:
ՀՀ քաղաքացիների համար մուտքի վիզա չի պահանջվում:
3. Եգիպտական օդանավակայաններով`
Կահիրե, Շարմ-էլ-Շեյխ, Հուրգադա:
Ցանկացողները կարող են ընտրել նաև Ստամբուլով վերադարձի ճանապարհը:
Ես այն նշում եմ վերջինը, և հույս ունեմ, որ դա չի օգտագործվի:
Կամ կօգտագործվի`
Դուբայ-Ստամբուլ` Emirates
Ստամբուլ-Երևան` Fly One
Ավիաընկերություններով:
Ուղղակի իմացեք, որ էդպիսի տարբերակ էլ կա:
ԳՈՐԾՆԱԿԱՆ քայլեր ուղևորների համար
1. Մի սպասեք միայն ավտոմատ վերաբաշխմանը
2. Պահանջեք գրավոր արձանագրում (delay certificate)
3. Պահպանեք բոլոր ծախսերի փաստաթղթերը
3. Գրանցվեք ՀՀ դեսպանատանը
Հեռ: +(9712) 444 41 96
4. Ստուգեք travel insurance-ի պայմանները
Այս իրադարձությունները ևս մեկ անգամ ցույց են տալիս՝
Հայաստանի համար կենսական է բազմակենտրոն օդային կապերի զարգացումը և այլընտրանքային հաբերի ստեղծումը։
Արտակարգ աշխարհաքաղաքական միջավայրը պահանջում է ոչ միայն ճկուն ավիաընկերություններ, այլ նաև պետական մակարդակով համակարգված գործողություններ։
Ստեղծված իրավիճակը լուրջ է, բայց ոչ անլուծելի։
Ուղևորները պետք է իմանան իրենց ԻՐԱՎՈւՆՔՆԵՐԸ,
իսկ ավիաընկերությունները ՊԱՐՏԱՎՈՐ են ապահովել նվազագույն սպասարկման և վերաուղղորդման մեխանիզմներ, հատկապես force majeure պայմաններում։
Գրառմանս
ՀԻՄՆԱԿԱՆ ՈւՂԵՐՁԸ
Մի խուճապեք։
Իրավական հիմքերը ձեր կողքին են։ Գործեք կառուցողական և գրագետ

ՀԳ:
Հենց նոր հայտնի դարձավ, որ Միացյալ Արաբական Էմիրությունները, Հորդանանի ու Քաթարն էլ են փակել իրենց օդային տարածքները:
Ես հետևում եմ իրավիճակին:
Եվ ցանկացած նոր տեղեկության դեպքում էջիս կտեղեկացնեմ հերթական հնարավոր անելիքները

Հակոբ Ճաղարյանի էջից