Բալթիմորում հայկական Ավետարան կա

Fri, 06 Mar 2026 21:30:41 +0400

ԱՄՆ Բալթիմոր քաղաքի Վոլթերսի թանգարանում պահվող թիվ W.543 ձեռագիրը հայերեն Ավետարան է։ Ստեղծվել է գրիչ Հովհաննես վարդապետի կողմից 1455 թվականին։ Այն հայկական 15-րդ դարի գրքարվեստի փայլուն օրինակ է։ Գիրքը գրվել է ժամանակակից Թուրքիայի տարածքում գտնվող Խիզանի Ղամայելի վանքում։ Տեքստը արտագրել է Հովհաննես վարդապետը, մանրանկարներով զարդարել է քահանա Խաչատուրը։

Բնօրինակ կազմը պատրաստվել է այծի կաշվից, ունի նաեւ կազմի ամրությունն ապահովող փայտե տախտակներ եւ, երեսապատված է կարմիր կտավով։ Կազմի դիմերեսին կա պատվանդանի վրա պատկերված խաչ։ Ձեռագիրը պարունակում է 26 լիարժեք բազմագույն մանրանկար, այդ թվում նաեւ՝ չորս Ավետարանիչների դիմանկարները, կանոնային տախտակներ՝ հարուստ զարդարանքներով եւ ինցիպիտներ։ Ներկայումս Ավետարանը պահվում է Միացյալ Նահանգների Բալթիմոր քաղաքի Վոլթերսի Գեղարվեստական թանգարանում։ Ավելի վաղ՝ 19-րդ դարում, պահվել է Վանի շրջանում գտնվող Ս․ Վարդան եկեղեցում։