Հոկտեմբերի 28-ին Ազգային ժողովը վավերացրել է TRIPP-ի վերաբերյալ Հայաստան–ԱՄՆ շրջանակային համաձայնագիրը, և սա օրվա գլխավոր թեման է եղել լրատվամիջոցներում։ Նույն չափով լուսաբանվել են Ուկրաինայի շուրջ սպասվող եռակողմ բանակցությունները։ Օրակարգում են նաև Իրանի դեմ ԱՄՆ-ի հնարավոր նոր ռազմական գործողության մասին լուրերը, ՀԱՊԿ-ից Հայաստանի «հեռացման» կոչն ու Միրզոյանի պատասխանը, ինչպես նաև Իսպանիայում տեղի ունեցած խոշոր երկաթուղային աղետը։ Օրվա ընթացքում ուսումնասիրվել է ընդհանուր 3187 նյութ, որոնց վերլուծությունն իրականացվել է մեդիա մոնիտորինգի գործիքակազմով։

ՕՐՎԱ ԹՈՓ ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ

1. ԱԺ-ն վավերացրել է TRIPP համաձայնագիրը — 138 հիշատակում

Փաստեր։ Ազգային ժողովը 63 կողմ, 32 դեմ և 0 ձեռնպահ ձայներով վավերացրել է «Թրամփի ուղի՝ հանուն միջազգային խաղաղության և բարգավաճման» նախագծի վերաբերյալ ՀՀ–ԱՄՆ ռազմավարական համագործակցության շրջանակային համաձայնագիրը։ Կողմ է քվեարկել «Քաղաքացիական պայմանագիր» խմբակցությունը, դեմ՝ «Ուժեղ Հայաստան» և «Հայաստան» խմբակցությունները։ Համաձայնագրով ստեղծվում է TRIPP զարգացման ընկերություն, որի բաժնեմասերի 26%-ը պատկանելու է Հայաստանին, 74%-ը՝ ամերիկյան կողմին։ Սկզբնական ժամկետը 49 տարի է՝ ևս 50 տարով երկարաձգելու հնարավորությամբ։ Փաստաթուղթն այժմ կներկայացվի ՀՀ նախագահին՝ ստորագրման համար։ Կառավարության հետ հարցուպատասխանի ժամանակ փոխվարչապետ Մհեր Գրիգորյանը հայտնել է, որ երկաթուղին կանցնի խորհրդային տարիների երթուղով՝ Արաքսի հովտով, մոտ 42 կմ երկարությամբ, և այդ հատվածում մասնավոր հողեր չկան։ Ավտոճանապարհի երթուղին, նրա խոսքով, դեռ վերջնական չէ, քանի որ Նախիջևանի հետ միացման հատվածը աշխարհագրորեն շատ նեղ է։

Մեդիայի ուշադրության կենտրոնում։ Լրատվամիջոցները շեշտել են, որ համաձայնագիրն ընդունվել է «իշխանական ուժի միանձնյա աջակցությամբ»։ Ընդդիմության հարցերը վերաբերել են նախագծի ներառած կոնկրետ տարածքին և այն բանին, թե ինչու չեն հրապարակվում քարտեզները, ինչպես նաև բյուջեի վրա ծանրաբեռնվածության հաշվարկին։ ԱԳՄԱՆ Միրզոյանը պատրաստակամություն է հայտնել TRIPP-ի շուրջ քննարկումներ անցկացնել ընդդիմության հետ։

Հակասող նարատիվներ։ Իշխանությունը շեշտում է, որ բոլոր ենթակառուցվածքները գործելու են ՀՀ ինքնիշխանության և իրավազորության ներքո։ ՔՊ պատգամավոր Տարոն Չախոյանի խոսքով՝ «ընդդիմության ողջ փորացավը ԹՐԻՓՓ նախագծում երաշխավոր բերելն է»։ Ընդդիմությունը, ընդհակառակը, պնդում է, որ TRIPP-ը գործարկվելու է առանց խաղաղության պայմանագրի։ Հարց է հնչել, թե արդյոք «ԹՐԻՓՓ-ը առաջ մղելով չեք քողարկում, որ խաղաղության պայմանագրի կնքումը ձախողել եք»։ ՀՀԿ փոխնախագահ Արմեն Աշոտյանը TRIPP-ն անվանել է «ոչ թե տնտեսական նախագիծ, այլ կոշտ քաղաքական գամբիտ»։

2. Ուկրաինա. եռակողմ բանակցությունների նախապատրաստում — 138 հիշատակում

Փաստեր։ Լեհաստանի վարչապետ Դոնալդ Տուսկի խոսքով՝ Ռուսաստանի, ԱՄՆ-ի և Ուկրաինայի միջև եռակողմ հանդիպումը նախնական նախատեսված է նոյեմբերի 4-ին։ Պեսկովը հայտնել է, որ Աբու Դաբիում կքննարկվեն Ռուսաստանի և Ուկրաինայի անվտանգության փոխադարձ երաշխիքները։ Պուտինի օգնական Յուրի Ուշակովն ասել է, որ բանակցությունները կընթանան առանց եվրոպացիների. «Նրանք կարող են այնտեղ հայտնվել, եթե տոմսեր գնեն։ Սակայն որևէ մեկը չի պատրաստվում նրանց հրավիրել»։ Թրամփը հայտարարել է, որ «շատ շուտով» հույս ունի հանդիպել Պուտինի և Զելենսկու հետ։

Մեդիայի ուշադրության կենտրոնում։ Ուշադրության կենտրոնում են Եվրոպայի դերը և ռազմական օգնության կրճատումը։ Financial Times-ի աղբյուրները հաղորդում են, որ արևմտյան դաշնակիցները կտրուկ կրճատում են Ուկրաինայի ֆինանսավորումը, իսկ Իտալիայի վարչապետ Ջորջիա Մելոնին հետաձգել է ռազմական օգնության 13-րդ փաթեթը։

Հակասող նարատիվներ։ Եվրոպան պատրաստում է համատեղ պատվիրակություն՝ բանակցություններին մասնակցելու համար, իսկ Մոսկվան բացառում է եվրոպացիների մասնակցությունը։

3. ԱՄՆ–Իրան. նոր ռազմական գործողության նախազգուշացում — 91 հիշատակում

Փաստեր։ The Wall Street Journal-ի աղբյուրների տվյալներով՝ ԱՄՆ-ը Պարսից ծոցի արաբական երկրներին նախազգուշացրել է «կարճ, բայց ինտենսիվ ռազմական գործողության» մտադրության մասին, որը կարող է սկսվել նոյեմբերի 3-ի միջանկյալ ընտրություններից հետո։ Ըստ թերթի՝ ամերիկյան զինուժը Տեխասից Մերձավոր Արևելք է տեղափոխում Patriot համակարգեր։ Հարցին, թե հնարավո՞ր են նոր հարվածներ ընտրություններից հետո, Թրամփը պատասխանել է. «Ամեն ինչ հնարավոր է»։ Reuters-ի ձեռք բերած Պենտագոնի տվյալներով՝ Իրանի դեմ պատերազմի ծախսերը գերազանցել են 47 մլրդ դոլարը, ինչը 25%-ով ավելի է հուլիսյան գնահատականից։

Մեդիայի ուշադրության կենտրոնում։ Լուսաբանման կենտրոնում են ամերիկյան ընտրությունների և Իրանի դեմ գործողության ժամկետների կապը, ինչպես նաև պատերազմի գինը։

Հակասող նարատիվներ։ Թրամփի շրջապատի աղբյուրների պնդմամբ՝ վերջնական որոշում դեռ չկա։ Արաղչին, իր հերթին, ասել է, որ Իրանը հնարավորություն է տալիս դիվանագիտությանը։

4. ՀԱՊԿ. «հեռացման» կոչ և Միրզոյանի պատասխանը — 70 հիշատակում

Փաստեր։ ՀԱՊԿ նախկին գլխավոր քարտուղար Նիկոլայ Բորդյուժան ՌԻԱ Նովոստիին ասել է, որ Հայաստանին պետք է հեռացնել ՀԱՊԿ-ից, քանի որ նա չի մասնակցում կազմակերպության աշխատանքին, բայց դրա որոշումները շարունակում են համաձայնեցվել նրա հետ։ Նրա կարծիքով՝ Երևանի կողմից «պարկեշտ կլիներ» ընդհանրապես դուրս գալ։ Սլովենիայի արտգործնախարար Տոնե Կայզերի հետ համատեղ ասուլիսում Արարատ Միրզոյանը պատասխանել է, որ Հայաստանը վաղուց է սառեցրել իր մասնակցությունը. «Մենք մեր վերաբերմունքը չենք փոխելու և մեր վերադարձը ՀԱՊԿ չենք տեսնում»։

Մեդիայի ուշադրության կենտրոնում։ Բորդյուժայի հայտարարությունը արագ է տարածվել՝ կրկնելով նախորդ օրերի ՀԱՊԿ գլխավոր քարտուղար Մասադիկովի այն միտքը, որ Հայաստանը «փաստացի» արդեն դուրս է եկել կազմակերպությունից։

Հակասող նարատիվներ։ Մոսկվայից հնչող ձայները խոսում են «հեռացման» մասին, իսկ Երևանը խոսում է «սառեցման» մասին, առանց դուրս գալու պաշտոնական որոշման։

5. Երկաթուղային աղետ Իսպանիայում — 70 հիշատակում

Փաստեր։ Մադրիդ–Անդալուսիա արագընթաց գծում երկու գնացք է բախվել. Մադրիդից Սևիլիա ընթացող գնացքը բախվել է առջևում կանգնած շարժակազմին։ Ըստ Կաստիլիա–Լա Մանչա շրջանի նահանգապետի՝ զոհերի թիվը հասել է 68-ի։ ABC թերթի տվյալներով՝ զոհվածների թվում է նաև Իսպանիայի աշխատանքի նախկին նախարար Ֆատիմա Բանյեսը։ Տրանսպորտի նախարար Օսկար Պուենտեն հայտարարել է, որ բախումը տեղի է ունեցել համակարգչային խափանման պատճառով։

Մեդիայի ուշադրության կենտրոնում։ Լրատվամիջոցները ներկայացրել են զոհերի թվի աճը ողջ օրվա ընթացքում, ինչպես նաև այն, որ Իսպանիայում չեղարկվել են օրվա բոլոր ֆուտբոլային հանդիպումները։ Նիկոլ Փաշինյանը ցավակցություն է հայտնել զոհերի հարազատներին։

ՕՐՎԱ ԹՈՓ ՆՅՈՒԶՄԵՅՔԵՐՆԵՐԸ

1. Նիկոլ Փաշինյան. Սաուդյան արքայազն Աբդուլազիզ բին Թալալ Ալ Սաուդի ընդունելությունը, Իսպանիային ցավակցությունը և Իրանի հետ սահմանանշանների չափագրման աշխատանքային խմբի ստեղծումը։
2. Արարատ Միրզոյան. TRIPP-ի վավերացումը, ՀԱՊԿ-ի մասին հայտարարությունը, Սլովենիայի արտգործնախարարի հետ բանակցությունները և գերիների հարցը։
3. Դոնալդ Թրամփ. Ուկրաինայի շուրջ սպասվող հանդիպումներն ու Իրանի դեմ հնարավոր նոր հարվածների մասին հայտարարությունը։
4. Վլադիմիր Պուտին. Ուկրաինայի շուրջ բանակցությունների նախապատրաստումը։
5. Նարեկ Կարապետյան. TRIPP-ի դեմ ընդդիմության դիրքորոշումը և ԱԺ-ում Արամ Վարդևանյանի պահանջը՝ «եկեք ներողություն խնդրեք Նարեկ Կարապետյանից»։

ԿԱՐԵՎՈՐ ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ, ՈՐՈՆՔ ԹՈՓՈՒՄ ՉԵՆ

• Իսրայելի ընտրությունները. Էքզիթփոլերի տվյալներով՝ ո՛չ Նեթանյահուն, ո՛չ նրա գլխավոր մրցակիցը մեծամասնություն չեն ստանում, և կոալիցիա ձևավորելու բանակցությունները կարող են տևել շաբաթներ։
• Ընտանեկան բռնության մասին օրինագիծ. ԱԺ-ում առաջարկվում է խստացնել ընտանեկան և կենցաղային բռնության համար պատիժները և վերացնել նախազգուշացումը՝ որպես պաշտպանության միջոց։ Նախաձեռնությունը մշակել է Աննա Հակոբյանը։
• Սլովենիայի արտգործնախարարի այցը. Միրզոյանը և Տոնե Կայզերը փաստաթղթեր են ստորագրել և մասնակցել են Հայաստան–Սլովենիա գործարար համաժողովի բացմանը։
• Փլուզում Երևանում. Մալաթիա–Սեբաստիա վարչական շրջանի Երվանդ Օտյան փողոցում տներից մեկը փլուզվել է։ Փրկարարները փլատակների տակից դուրս են բերել վիրավորներից մեկին, մյուսին որոնում են։
• Գերիների հարցը. Միրզոյանի խոսքով՝ հայ գերիների հարցով դիմել են երրորդ երկրներին, «բայց չի ստացվում»։ Հարցը մշտապես կառավարության օրակարգում է, սակայն կոնկրետ արդյունք դեռ չկա։
• Ստեփանավան. Լոռու մարզպետ Արեն Մկրտչյանի խոսքով՝ ավագանու ՔՊ խմբակցությունը կքվեարկի Արմեն Գրիգորյանի օգտին։ Նա նշել է, որ Գրիգորյանը ընտրական պահանջների պատճառով սառեցրել էր ՔՊ անդամակցությունը և այժմ դիմել է այն ապասառեցնելու համար։
• Արթուր Բաղդասարյանի գույքը. Արգելանք է կիրառվել ՕԵԿ-ի հիմնադրի և նրա հետ փոխկապակցված 7 անձանց գույքի նկատմամբ։ Պահատվության է հանձնվել նաև Աբովյան փողոցի հյուրանոցային համալիրը։
• Իրանի հետ սահմանի չափագրում. Փաշինյանի որոշմամբ՝ ստեղծվել է 8 հոգանոց աշխատանքային խումբ՝ Իրանի հետ սահմանի սահմանանշանները չափագրելու համար։

ԱՅԼ ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

• Առողջապահության նախարարությունը հայտնել է, որ Ծավ բնակավայրի ջուրն անվտանգ է խմելու և կենցաղային նպատակներով օգտագործման համար։ Սեպտեմբերին այնտեղ նախնական եզրակացություն էր արվել, որ սնդիկի պարունակությունը գերազանցում է թույլատրելի մակարդակը։
• Բաքվի դատարանը Ալիևի աշխատակազմի նախկին ղեկավար, 88-ամյա Ռամիզ Մեհդիևին դատապարտել է 14 տարվա ազատազրկման, այն պայմանական է՝ հաշվի առնելով նրա տարիքը։
• Սոցիալական ցանցերում կեղծ օգտահաշիվներ են բացվել ԱԺ նախագահ Ռուբեն Ռուբինյանի և ԿԳՄՍ նախարար Ժաննա Անդրեասյանի անուններով։
• Երևանի և մարզերի մի շարք հասցեներում հոկտեմբերի 28–29-ին գազ չի լինի։