«Պետությունն ուզում եք աճուրդի հանեք մի երկու թուլափայի համար ու ժողովրդի ճակատագիրը որպես մանրադրամ շպրտեք ուրիշների ոտքերի տակ, էս ա՞ ձեր ուզածը: Չի ստացվելու, չեք կարողանալու: ՀՀ ինքնիշխանությունն անսակարկելի է»: Այս մեջբերումը մի հատված է ՔՊ-ական Հայկ Կոնջորյանի պատասխանից՝ ուղղված Արցախի անվտանգության խորհրդի նախկին քարտուղար Վիտալի Բալասանյանին: Ով, որպես պետության փրկության հարցի լուծում, առաջարկել էր ինչ-որ տեսակի միութենական պետության մեջ ներառվելու տարբերակը:

Իսկ հիմա մի պահ վերացարկվե՛ք ազգանուններից ու կրկին կարդացե՛ք չակերտների մեջ ներառվածը: Իսկ որպեսզի կարդալն արդյունավետ լինի՝ մեկ-երկու հարց ճշտենք: ՀՀ ինքնիշխանություն ասելով Կոնջորյանը նկատի ունի իսկապե՞ս Հայաստանին, թե՞ Ադրբեջանին: Որովհետև պետության ինքնիշխանությունը դրսևորվում է սեփական խնդիրները վեր հանելու և դրանք սեփական ցանկությամբ լուծելով: Օրինակ՝ խնդի՞ր է, արդյոք, Անկախության հռչակագրի հիշատակումը ՀՀ Սահմանադրության մեջ: Եթե այն խնդիր է, ապա ինչու բացահայտվեց միայն 44-օրյա պատերազմի խայտառակ պարտությունից հետո: Այն է՝ անկախության հռչակումից 30 տարի անց: Նշանակում է, որ այն խնդիր չէր, բայց այդպիսին դարձավ արտաքին թշնամու պահանջով: Իսկ դա նշանակում է, որ դա սեփական խնդիր չէ և պարտադրված է թշնամու կողմից: Իսկ նման պարագայում խոսել ինքնիշխանությունից, ընդամենը ինքնախաբեություն է կամ ժողովրդին մանիպուլյացնելու գործողություն:

Բայց եթե առկա չէ Հայաստանի ինքնիշխանություն, ապա ո՞րն է ավելի ընդունելի՝ մեր հայրենիքի այս կտորը քոչվոր ցեղի ներկայացուցչի կողմից հայրենիք համարելն ու նրան ենթարկվելը, թե, ասենք, Ռուսաստան-Բելառուս միութենական պետությանը կամավոր միավորվելը: Այդ դեպքում վստահաբար թշնամին 2025-ին լրացուցիչ տարածքներ չէր գրավի սահմանում՝ դիրք բարելավելը հենց դա է նշանակում: Դրա վկայությունն էլ 2020 Տավուշի հուլիսյան դիրքային մարտերն են: Ուղղակի, ի տարբերություն 2020-ի, 2025-ի հարձակվող կողմը թշնամին էր, իսկ հայկական կողմն էլ մարտեր չի մղել ագրեսորի դեմ: Երևի կոնջորյանական մտածողությամբ հենց դա է նշանակում ինքնիշխանություն ունենալը: Ու այդ դեպքում չի հասկացվում՝ ինչպես կարող է ինչ-որ բան լինել անսակարկելի կամ նույնիսկ սակարկելի՝ եթե այն գոյություն չունի:

Իսկ ի՞նչ է առանց մարտի դիրքեր զիջելը թշնամուն՝ եթե ոչ պետական դավաճանություն: Որովհետև եթե Տավուշի դիրքային մարտերի հաջողության համար մեկ կապիտանի շնորհվեց Ազգային հերոսի կոչում, իսկ մնացած բոլոր 72 զինվորականներին՝ առաջին աստիճանի «Մարտական խաչ» շքանշան, ապա նույն տրամաբանությամբ դիրք զիջելն էլ պետք է դիտարկվի որպես պետական դավաճանություն: Եթե այն տեղի է ունեցել ամենավերին համաձայնությամբ ու դա թաքցնելով հասարակությունից կամ «սիրելի ժողովրդից»:

Չեմ կարող չնշել, որ եթե կոնջորյանական մեղադրանքի հիմքում իբր թե «մի երկու թուլափայն» էր, իրենք այնքան են ագահ, որ դրանով չեն բավարարվում: Այդ անձինք մսխում և վատնում են բյուջետային միջոցները՝ լինեն դրանք պետական թե համայնքային: Ու երեկվա՝ դեսից-դենից մի կերպ փող ճարողները վերածվել են բիրդան աղաների: Եվ «ջեբկիրության» մեջ են մեղադրում նրանց, ովքեր իրենց առողջության, մյուսները՝ կյանքի գնով հաղթանակ են կերտել: Ու ողջ աշխարհին ապացուցել, որ հայերն արժանապատիվ մարդիկ են: Իսկ իրենք զրոյացրել են թե՛ սեփական և թե՛ ողջ ժողովրդի արժանապատվությունը՝ մնացած կորուստները չհաշված: Հուսով եմ, որ հունիսի 7-ի ընտրություններում իսկապես կերևա, թե ում ջախջախումն է անկասելի: Դա որպես նախկիններին երկու տասնամյակ ընդդիմադիր անձ եմ ասում: Ով հայրենիքը չի փոխարինում էժանագին համերգներով