Նարեկ Կարապետյանի այցը Տիգրանաշեն, այն հանձնման հարցի շուրջ բանավեճ․ օրվա կարևոր լուրերը

Fri, 11 Sep 2026 23:09:38 +0400

Սեպտեմբերի 11-ի մեդիա-օրակարգում գերակշռել են՝ Տիգրանաշեն գյուղի հնարավոր հանձնման շուրջ ներքաղաքական բանավեճը (զուգորդված ՀՀ-Ադրբեջան հարաբերությունների ընդհանուր օրակարգով), Իրան-ԱՄՆ-Իսրայել դիմակայության շարունակությունը, Ուկրաինայի պատերազմի նոր հարվածները, Սամվել Կարապետյանի դատական նիստը և նրա հայտարարությունները, ինչպես նաև Հայաստան-Ռուսաստան հարաբերությունների լարվածությունը (ռազմաբազա, պատժամիջոցների վախ և այլն)։

Ուսումնասիրվել է ընդհանուր 2952 լրատվական նյութ։ Վերլուծությունն իրականացվել է մեդիա մոնիտորինգ-ի վերլուծական գործիքակազմի կիրառմամբ։

ՕՐՎԱ ԹՈՓ 5 ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ

1. ՀՀ-Ադրբեջան հարաբերություններ և Տիգրանաշենի հանձնման հարցի շուրջ բանավեճ — 1242 հիշատակում, 284 հոդված

Փաստեր. «Ուժեղ Հայաստան» խմբակցության ղեկավար Նարեկ Կարապետյանը այցելել է Տիգրանաշեն գյուղ և հայտարարել, որ այն պետք է մնա Հայաստանի կազմում՝ առաջարկելով գյուղի զարգացման այլընտրանքային ծրագիր և զգուշացնելով, որ հանձնման դեպքում այնտեղ կբնակեցվեն հազարավոր ադրբեջանցիներ։ Ադրբեջանական լրատվամիջոցները կտրուկ արձագանքել են այցին։ Դրան զուգահեռ՝ Բաքուն կազմակերպել է 58 երկրների հավատարմագրված դիվանագետների, այդ թվում՝ ԵՄ հատուկ ներկայացուցիչ Մագդալենա Գրոնոյի, հերթական այցը օկուպացված Արցախ։ Վերլուծաբան Տիգրան Աբրահամյանը հայտարարել է, որ ադրբեջանական «ներխուժումները» պատահական չեն և դրանցից մի մասը վերահսկում է ՀՀ կարևոր ենթակառուցվածքներ։

Մեդիայի ուշադրության կենտրոնում. Իշխանամետ աղբյուրները սահմանազատման գործընթացը շարունակում են ներկայացնել՝ որպես կանոնավոր ու վերահսկվող, առանց Տիգրանաշենի կոնկրետ ճակատագրի շուրջ հրապարակային հաստատումների կամ հերքումների։

Հակասող նարատիվներ. «Ուժեղ Հայաստանը» ուղիղ մեղադրում է իշխանությանը Տիգրանաշենը «ապօրինի գույք» ճանաչելու և հանձնելու մտադրության մեջ՝ ներկայացնելով դա՝ որպես անմիջական տարածքային ու ժողովրդագրական սպառնալիք։ Սա ուղիղ հակասության մեջ է իշխանության պաշտոնական «ոչինչ դեռ վերջնական չէ» դիրքորոշման հետ, իսկ Բաքվի կազմակերպած դիվանագիտական այցը Արցախ հավելյալ քննադատության տեղիք է տվել՝ որպես էթնիկ զտման հետևանքների լեգիտիմացման փորձ։

2. Իրան-ԱՄՆ-Իսրայել ռազմական դիմակայություն — 633 հիշատակում, 160 հոդված

Փաստեր. Իսրայելի վարչապետը հաստատել է Թրամփի պնդումը, թե Իրանը կրկին փորձում է զինվել միջուկային զենքով, իսկ ԱԷՄԳ-ն հաստատել է ակտիվություն Իրանի Պիկաքս լեռան տակ գտնվող օբյեկտում։ Brent նավթի գինը թռիչքից հետո հասել է 104 դոլարի՝ մեկ գալոնի համար։ Պարսից ծոցի երկրների և Իրանի ԱԳ նախարարները Հորմուզի հարցով հանդիպելու են Օմանում։ Թրամփը հայտարարել է, որ ընտրությունների պատճառով ԱՄՆ-ն Իրանի հետ սրման չի գնում, սակայն վստահ է, որ պատերազմն ավարտվելու է մինչև իր նախագահական ժամկետի ավարտը, և հայտարարել է, որ չի զղջում Իրանի դեմ պատերազմ սկսելու համար։

Մեդիայի ուշադրության կենտրոնում. ԱՄՆ-իսրայելամետ աղբյուրները ներկայացնում են վստահ, վերահսկվող դիրքորոշում՝ Իրանի շարունակվող միջուկային ակտիվությունը որպես հիմնավորում։

Հակասող նարատիվներ. Թրամփի հայտարարություններում կա ներքին հակասություն («չենք սրում ընտրությունների պատճառով», «պատերազմն ավարտվելու է», «չեմ զղջում»), իսկ Օմանում նախատեսվող դիվանագիտական հանդիպումը խոսում է պատերազմի հավանական շարունակականության մասին։

3. Ուկրաինա-Ռուսաստան պատերազմ — 353 հիշատակում, 111 հոդված

Փաստեր. Ուկրաինան հարված է հասցրել Վոլգոգրադի մարզին և Սարատովի Ozon պահեստին։ Ռուսական ԱԹՍ-ների հարձակման հետևանքով Դնեպրոպետրովսկի մարզում 2 մարդ է զոհվել, 7-ը՝ վիրավորվել, իսկ ամերիկյան «Բանջ» կորպորացիային պատկանող «Օլեինա» ձեթի գործարանում արտադրությունը դադարեցվել է հարձակումից հետո։ Հայտնի ամերիկացի լրագրող Թաքեր Կարլսոնը հայտարարել է, որ Ուկրաինան, որպես պետություն և ազգ, այլևս գոյություն չունի։

Մեդիայի ուշադրության կենտրոնում. Փոխադարձ հարվածների սովորական դինամիկան շարունակվում է երկու կողմերի կողմից, յուրաքանչյուրը ներկայացնում է դրանք՝ որպես պատասխան։

Հակասող նարատիվներ. Կարլսոնի հայտարարությունը՝ Ուկրաինայի որպես պետության գոյության ժխտման մասին, արտացոլում է ամերիկյան աջ դաշտում աճող թերահավատությունը շարունակական աջակցության նպատակահարմարության շուրջ, ինչը հակադրվում է ուկրաինամետ կողմի «դիմադրություն և գոյատևում» նարատիվին։

4. Սամվել Կարապետյանի դատական նիստը և հրապարակային հայտարարությունները — 233 հիշատակում, 105 հոդված

Փաստեր. «Ուժեղ Հայաստան» կուսակցության ղեկավար Սամվել Կարապետյանը ներկայացել է իր գործով դատական նիստին և հանդես եկել մի շարք հայտարարություններով. Փաշինյանը «ուզում է Տիգրանաշենը ճանաչել ապօրինի գույք և հանձնել», ռուսական 102-րդ ռազմաբազայի հնարավոր դուրսբերման դեպքում Հայաստանը տարածաշրջանում «կմնա անտեր», «Հայաստանի էլեկտրական ցանցերը» «կվերադառնան իրենց օրինական տիրոջը», իսկ Բաքվի բանտերում պահվող հայերը «տանջվելու են, մինչև իշխանափոխություն»։ Զուգահեռաբար ԱԺ-ում պատգամավորների միջև վեճ է բռնկվել այն շուրջ, թե արդյոք ՔՊ-ական պատգամավորներն երբևէ Կարապետյանին դիմել են «պարոն վարչապետ»։

Մեդիայի ուշադրության կենտրոնում. Ընդդիմադիր մամուլը լայնորեն լուսաբանել է հայտարարությունները՝ Կարապետյանին ներկայացնելով՝ որպես ազգային անվտանգության ու ինքնիշխանության հարցերում ձայն ունեցող այլընտրանքային քաղաքական ուժ։

Հակասող նարատիվներ. Իշխող կուսակցության պատգամավորները հրապարակայնորեն մերժել են «պարոն վարչապետ» ֆրեյմինգը՝ այն որակելով որպես գոյություն չունեցող փաստ, ինչը վերածվել է սուր, անձնական բանավեճի ԱԺ-ում։

5. Հայաստան-Ռուսաստան հարաբերություններ. ռազմաբազայի հարցը և պատժամիջոցների վախը — 259 հիշատակում, 88 հոդված

Փաստեր. ՌԴ Պետդումայի պաշտպանության կոմիտեի անդամ Անդրեյ Կոլեսնիկը հայտարարել է, որ Գյումրիից 102-րդ ռազմաբազայի դուրսբերումը կարող է խախտել տարածաշրջանում ուժերի հավասարակշռությունը։ «Հրապարակի» վերլուծությամբ պնդել է, որ չնայած Փաշինյանի թիմի հրապարակային «անկախ ու հիմնավորված» քաղաքականությանը Ռուսաստանի հանդեպ՝ իրականում իշխանությունը «սարսափած է ռուսական պատժամիջոցներից» և «որոշել է զուսպ լինել»։

Մեդիայի ուշադրության կենտրոնում. Կառավարությունը պաշտոնապես շարունակում է ներկայացնել իր հակառուսական քաղաքականությունը՝ որպես սկզբունքային ու ինքնիշխան։

Հակասող նարատիվներ. Մամուլի մեկնաբանությունն ուղիղ հակադրվում է իշխանական քարոզչությանը՝ պնդելով, որ իրական պատկերը վախի ու զգուշավոր զսպվածության է, ոչ թե սկզբունքայնության։

ՕՐՎԱ ԹՈՓ ՄԵԴԻԱ-ԴԵՄՔԵՐԸ

1. Նիկոլ Փաշինյան — Օրվա գրեթե բոլոր հակասական թեմաների կենտրոնում է եղել՝ Տիգրանաշենի հարցում Կարապետյանի մեղադրանքների, քաղաքական հակառակորդների նկատմամբ իր հայտարարությունների շուրջ հրապարակված զեկույցի և հակառուսական քաղաքականության քննադատության պատճառով։

2. Սամվել Կարապետյան — Իր դատական նիստից հետո հանդես եկած հայտարարություններով (Տիգրանաշեն, ռազմաբազա, ՀԷՑ, Բաքվի գերիներ) դարձել է օրվա ամենաշատ մեջբերվող դեմքերից մեկը։

3. Դոնալդ Թրամփ — Կիզակետում է եղել Իրանի հետ սրման բացակայության, պատերազմի ավարտի կանխատեսման և չզղջալու հայտարարություններով։

4. Վլադիմիր Պուտին — Հիշատակվել է Ուկրաինայի պատերազմի շարունակվող դինամիկայի և Հնդկաստան կատարած եռօրյա այցի համատեքստում։

5. Նարեկ Կարապետյան — Տիգրանաշեն կատարած այցով և գյուղի հանձնման դեմ հայտարարություններով հայտնվել է ադրբեջանական քարոզչամեքենայի թիրախում։

ԿԱՐԵՎՈՐ ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ, ՈՐՈՆՔ ԹՈՓՈՒՄ ՉԵՆ

• Հրապարակվել է «Քաղաքական բռնաճնշումները Հայաստանում» փաստահավաք զեկույցը (հունիս-հուլիս 2026թ.), որտեղ, ի թիվս այլնի, նշվում է, որ ներքաղաքական լարվածության խորացմանը նպաստել են Նիկոլ Փաշինյանի՝ քաղաքական հակառակորդների, դատարանների և դատավորների հասցեին հնչեցրած կոշտ, երբեմն սպառնալից հայտարարությունները։
• ՆԳՆ-ն հայտարարել է, որ նոյեմբերի 1-ից Հայաստանում ամբողջությամբ կգործարկվի նոր կենսաչափական համակարգը՝ ԵՄ-ի հետ վիզաների ազատականացման ծրագրի շրջանակում։
• «Հետք»-ի հրապարակմամբ՝ 2026-ի առաջին կիսամյակում Հայաստանն Ադրբեջանից ներմուծել է շուրջ 18 միլիոն դոլարի նավթամթերք և պլաստմասսե իրեր, մինչդեռ հակառակ ուղղությամբ որևէ արտահանում չի արձանագրվել։
• Եվրոպայում 2026 թվականի ամառը դարձել է դիտարկումների ողջ պատմության ընթացքում ամենաշոգը։
• ՀՀ ԱԺ նախագահ Ռուբեն Ռուբինյանն ընդունել է Հայաստանում Բուլղարիայի դեսպանին՝ միջխորհրդարանական կապերի ակտիվացման հարցերով։
• Ադիս Աբեբայում ներկայացվել են COP17-ում ՀՀ գալիք նախագահության առաջնահերթությունները։

ԵՐԵԿՈՅԱՆ ՆՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

• «Tour of Armenia» հեծանվավազքի առաջին օրվա հաղթողը ազգությամբ լեհ է. հեծանվորդը կիսվել է իր տպավորություններով։
• Մեկնարկել է ՀՀ դպրոցականների շախմատի 20-րդ հոբելյանական օլիմպիադայի եզրափակիչ փուլը։
• Բուլղարիայում կայանալիք բռնցքամարտի Եվրոպայի առաջնությանը Հայաստանը կներկայացնի 13 բռնցքամարտիկ։
• Հրապարակվել են Չեմպիոնների լիգայի փուլի արդյունքներն ու մրցաշարային աղյուսակը։