Իշխանության անզորությունը սկսվում է այն ժամանակ, երբ կորցնում է համոզելու և կառավարելու կարողությունը

Իշխանության անզորությունը սկսվում է այն ժամանակ, երբ կորցնում է համոզելու և կառավարելու կարողությունը

Sat, 25 Jul 2026 22:30:06 +0400


Տնտեսագետ Հրայր Կամենդատյանը ֆեյսբուքյան էջում գրել է․

«Ընկերներից մեկը իմ մտքերը տեղավորել է էկզոտիկ ժանրի մեջ։ Սակայն ամեն ինչ ավելի պարզ է ։Ինչևէ, ահավասիկ մի էկզոտիկ թեմա։ Անզորություն։
Իշխանության «անզորությունը» քաղաքականագիտության և պատմության մեջ ամենաբեկումնային երևույթներից է, քանի որ այն նշանավորում է պետական ապարատի և հասարակության միջև գոյություն ունեցող լեգիտիմության ճգնաժամը:
Երբ իշխանությունը կորցնում է իրական կառավարման լծակները, «անզորությունից մինչև հեռանալը» հաճախ իրոք դառնում է շատ կարճ ժամանակահատվածի հարց։
1. Ե՞րբ է իշխանությունը դառնում իսկապես անզոր
Իշխանության անզորությունը սկսվում է ոչ թե այն ժամանակ, երբ նա կորցնում է ուժային միջոցները, այլ երբ կորցնում է համոզելու և կառավարելու կարողությունը․
Լեգիտիմության լիակատար կորուստ: Երբ հասարակության մեծամասնությունը դադարում է ընդունել իշխանության որոշումների օրինականությունը։
Որոշումների «դատարկություն»: Երբ ընդունված օրենքները, հրամանագրերը կամ որոշումները մնում են միայն թղթի վրա, իսկ պետական համակարգը կամ քաղաքացիները դրանք պարզապես ի կատար չեն ածում։
Վարչական ապարատի կաթված (Sabotage): Երբ պետական ծառայողները, իրավապահները կամ տեղական ինքնակառավարման մարմինները սկսում են դանդաղեցնել հրահանգների կատարումը՝ սպասելով իշխանափոխության։
2. Ինչո՞ւ են ՏԻՄ (Ավագանու) ընտրությունները դառնում անզորության գագաթնակետը
Տեղական ինքնակառավարման մարմինների, մասնավորապես մայրաքաղաքի ավագանու ընտրությունները քաղաքական համակարգում ունեն ռազմավարական նշանակություն․
«Բարոմետրի» դեր: Մայրաքաղաքն ու խոշոր քաղաքները սովորաբար արտացոլում են երկրի քաղաքական տրամադրությունների ամենաակտիվ և քննադատական հատվածը:
Ռեսուրսների անարդյունավետություն: Երբ իշխանությունը, օգտագործելով վարչական ողջ ռեսուրսը, միևնույն է, չի կարողանում ապահովել վստահելի հաղթանակ կամ կորցնում է մեծամասնությունը, դա ազդանշան է դառնում բոլորի համար, որ համակարգը «լցվել է»։
Դոմինոյի էֆեկտ: ՏԻՄ մակարդակում կորցրած իշխանությունը ստեղծում է այլընտրանքային ուժային/վարչական կենտրոններ, ինչն ավելի է արագացնում կենտրոնական իշխանության թուլացումը։
3. «Երկու շաբաթ»՝ անզորությունից մինչև հեռանալը
Պատմական փորձը (օրինակ՝ 1989թ. Արևելյան Եվրոպայում կամ տարբեր քաղաքական ճգնաժամերի ժամանակ) ցույց է տալիս, որ համակարգերը երկար ժամանակ կարող են թվալ ամուր, սակայն փլուզվում են օրերի ընթացքում․
«Փլուզումը տեղի է ունենում շատ դանդաղ, մինչև որ տեղի է ունենում ակնթարթորեն»:
Երբ անզորությունը դառնում է ակնհայտ բոլորի՝ քաղաքացիների, ընդդիմության, պետական ապարատի և արտաքին գործընկերների համար, իշխանության պահպանման քաղաքական ու վարչական ծախսերը դառնում են անհամաչափ բարձր, ինչն էլ հանգեցնում է հանգուցալուծման»։

© 2026 Secure News Portal

Source: Hraparak

Hraparak.am

Recent Posts

Զելենսկու վարկանիշը բարձրացել է Թրամփի հետ կոնֆլիկտից հետո

Զելենսկու վարկանիշը բարձրացել է Թրամփի հետ կոնֆլիկտից հետո Wed, 21 Oct 2026 00:15:49 +0400 Դոնալդ…

3 ժամ ago

Նեթանյահուն մեղադրել է Էրդողանին․ պատերա՞զմ է սպասվում

Նեթանյահուն մեղադրել է Էրդողանին․ պատերա՞զմ է սպասվում Wed, 21 Oct 2026 00:02:05 +0400 Իսրայելի վարչապետ…

3 ժամ ago

Թալանչիներին և սադրիչներին արագացված կարգով դատում են

Թալանչիներին և սադրիչներին արագացված կարգով դատում են Tue, 20 Oct 2026 23:57:01 +0400 Ֆրանսիայում դատարանները…

3 ժամ ago

Ռուսաստանը ավիառումբեր է նետել Կրամատորսկի վրա

Ռուսաստանը ավիառումբեր է նետել Կրամատորսկի վրա Tue, 20 Oct 2026 23:53:17 +0400 Այսօպր ռուսներն ուղղորդվող…

3 ժամ ago

«Էյֆորիա» տրանսգենդեր աստղը բացահայտել է իր սեռի փոփոխման վիրահատության մասին. «Ես հիացած եմ արդյունքից»

«Էյֆորիա» տրանսգենդեր աստղը բացահայտել է իր սեռի փոփոխման վիրահատության մասին. «Ես հիացած եմ արդյունքից» Tue,…

3 ժամ ago

Շվեդիայում առաջին անգամ հայտնաբերվել է դեղին տենդ տարածող մոծակ, որը կարող է փոխանցել մի քանի վիրուսային հիվանդություններ

Շվեդիայում առաջին անգամ հայտնաբերվել է դեղին տենդ տարածող մոծակ, որը կարող է փոխանցել մի քանի…

3 ժամ ago