«Hraparak»․ Kartses 19-rd dari hetazotvogh linem` ayd amboghj bern im ev mi qani mardu userin e drvats
Tue, 03 Mar 2026 12:45:19 +0400

Patmaban ev hnaget, doktor-profesor, Arcakhi hnagitakan arshavakhmbi ghekavar, Arcakhi Tigranakert@ haytnaberogh ev peghogh Hamlet Petrosyani het zrucel enq Adrbejani koghmic Arcakhi mshakutayin zharangutyan yuracman ev vochnchacman khndirneri, ayd harcum Hayastani petakan dirqorvoshman shurj:
– Adrbejan@ sharunakum e vochnchacnel haykakan mshakutayin zharangutyunn Arcakhum: Orers el Mets Britaniayi khorhrdaranum ayd khndirn artsartsvec: Isk menq՝ vorpes petutyun ev ayd zharangutyan kroghner, i՞nch enq anum:
– Shat lav teghyak em angliakan parlamentum katarvoghi masin: Arcakhi nakhkin ombudsmen Artak Beglaryann indz het khosel e, irenq mez harcakhuyz en ugharkel, menq lracnum enq ev et kugharkenq: Artak Beglaryann arden eluyt e unecel, indz el en arajarkel eluyt unenal angliakan parlamenti qnnutyan shrjanakum: Darnalov Arcakhi mshakutayin zharangutyan@՝ karogh enq erku motecum nkatel: Hayagitutyan himnakan khndirneric mek@ patmakan Hayastani haykakanutyunn apacuceln e eghel ev aysor el haytni chapov mnum e hetazotvoghneri arajnahert khndirneric mek@, vorovhetev hay hanrutyun@ spaseliqner uni: Sa haytni chapov kareli e taratsel naev Arcakhi vra: Sakayn mi shat karevor harc ka, vor@, @st eutyan, hay hanruyti ancats tchanaparhn e. misht che, vor mez hajoghvel e dzevavorel qaghaqakan hanruyt ayd tchanaparhin: Ayd tesaketic, ete mi qich kopit bnorvoshenq, mijnadaryan hay hanruyt@ davanakan hanruyt er, voch te qaghaqakan: Es kartsum em, vor mer anhajoghutyunner@ patmakan nman pordzi ardyunq en:
– Anhajoghutyun aselov i՞nch nkati uneq:
– Nkati unem Arcakhi korust@, ayn iravitchak@, vori mej menq gtnvum enq, vor dardzel enq khaghaliq: Kartses te patmutyun@ mez shans er tvel, ev hajoghutyunner kayin` dzevavorvel vorpes qaghaqakan hanruyt, inch@ nshanakum e, vor qaghaqakan gortsichner@, qaghaqakan elitan irenc npatakner@ petq e aveli bardzr dasen irenc @ntanekan, azgakcakan, hayrenakcakan npatakneric: Bayc menq tesanq hakarak@` vov galis e ishkhanutyan, pordzum e ir @ntanekan, azgakcakan, hayrenakcakan hamakargov ashkhatel:
– Menq ayso՞r el da enq tesnum:
– Es dzernpah kmnam ays ishkhanutyunnerin bnutagir taluc: Ays ishkhanutyunneri ays kam ayn chapov heghinakutyun@, harganq@ mardkanc shrjanum ayn e, vor irenq skzbunqoren, gone khosqov, hakadrvel en nakhkin ishkhanutyunneri talanchiakan qaghaqakanutyan@, vorn aknhayt er: Es 17-18 tari ashkhatel em Arcakhum՝ sahmani vra, handipel em Arcakhi bolvor nakhagahnerin, varchapeterin, gyughapeterin, generalnerin ev hima chem patrastvum ayd masin khosel, bayc indz hamar shat zarmanali er, vor bolvori hamar nakhevaraj sepakan shahn er, ayl voch te petakan mtatsoghutyun@: Parz che՞r, vor aydpes menq heru cheinq gna: Guce charzhe, vor ays amenn asum em…
– Darnanq Arcakhi mshakutayin zharangutyan vochnchacman@. Hayastanic petakan makardakov chka ardzaganq, zhoghovurdn el kartses antarber e: Sakayn ayntegh, ashkharhi achqi araj, qristoneakan ev nakhaqristoneakan mshakuyt e vochnchacvum: Angam Angliayi khorhrdaranum en anhangstacats, isk mer AZh ishkhogh khmbakcutyunum lrutyun e:
– Vorpeszi karoghananq hstak tarberakel, nakh petq e imananq, te inch e uzum ev inch e anum tshnamin: Asem, vor Adrbejani qaghaqakanutyun@` ughghvats haykakan mshakutayin zharangutyan@, miaket ev miagits che: Inqn uni bavakanin manramasn mshakvats qaghaqakanutyun, vortegh tarberakvum en zhamanakashrjanner@: Tarberakvum en zhamanakakic kam ankakhutyan shrjanum steghtsvats hushardzanner@ ev dranic araj steghtsvats hushardzanneri «patkanelutyun@»: Erb asum enq, vor nranq vochnchacnum en՝ ket 1-in․ vochnchacnum en Arcakhi Hanrapetutyan shrjanum steghtsvats hushardzanner@: Vochnchacvum en aranc voreve dzevakanutyan: Ket 2-rd. kan hushardzanner, voronq shat haytni en, da Amarasn e, Gandzasar@, Dadivanq@, Tsitsernavanq@ ev ayln: Irenq mtatsum en, vor ete dranq dnen u paytecnen, mianshanak, irenc dem e linelu hamashkharhayin hanrutyan kartsiq@, ev haytararum en, vor dranq haykakan chen, aghvanakan en: Dranq mijnadaryan՝ minchev 17-18-rd dareri hushardzanner en: Aystegh mi hangamanq ka, vor@ meronq misht moranum en: Motavorapes 5-rd dari keseric steghtsvum e Aghvanic ekeghecin` qaghaqakan zanazan pattcharabanutyunnerov, Sasanyan reformneri ardyunqum` @nddem kovkasyan cegheri։ Vorpeszi mi amur patnesh steghtsen, Arcakh@ ev Utiq@ miacnum en Aghvanic tagavorutyan@, hetvo` Aghvanic marzpanutyan@: Ayd masin manramasn mer patmichnern en grum: E՛v Arcakh@, e՛ւ Utiq@ mtnum en Aghvanic katoghikosutyan kazmi mej՝ minchev 19-rd dari keser@: Aghvanic katoghikos@ hay er, inq@, hayerenic baci, ayl lezu chgiter, grum er hayeren: Aghvanic ekeghecin eghel e Hay ekeghecu quyr@, ev nra gaghaparabanutyun@, tsisakarg@ nuynakan ein Hay ekeghecu het, inchpes ev Vrac ekeghecin` minchev 7-rd dari skizb@, erb bazhanvel e: Ays amen@ hatuk sheshtadrvats che: Adrbejanciner@ vor asum en՝ Aghvanic, irakanum menq gorts unenq hayeri het, voronq Aghvanic ekeghecu mej ein, bayc irenq en steghtsel, irenc tchartarapetutyunn e: Erbemn qaghaqakan zanazan popvokhutyunneri ardyunqum Arcakhi ishkhanner@ handes en galis Aghvanic ekeghecu anunic, ayd ekeghecu het miasin kam ayd ekeghecin irenc tevi tak arnelov: Adrbejan@ sa e ogtagortsum: Es qani angam dimel em mer ishkhanutyan@` aselov, vor ayd khndir@ hayagitutyan mej minchev verj lutsvats che, harkavor en tesakan hetazotutyunner, himnarar mi ban, vorpeszi karoghananq haskanal ev dimakayel:
3-rd ket@` amenabard@ 18-rd dari verji ev 19-rd dari zharangutyunn e: Ankakh amen inchic, ayd zhamanakashrjani Arcakh@ mez nerkayanum e 97-98 tokvos hay bnakchutyamb: Ayd bnakchutyunn uner haryuravor gyugher, ayd gyughern unein irenc ekegheciner@, gerezmanocner@: Ev dra karkarun cucich@ Shushii ekeghecinern en: Inchpe՞s varvel dranc het: Mtatsecin, hnarecin ev Shushii Ghazanchecoc@ dzevapokhecin, te` sa haykakan che, Rus ughghapar ekegheci e: Inchpe՞s varvel Kanach zhami het. miak elqn ayn er, vor Kanach zhamn ughghaki veracrin: Pordzenq ampopel. Adrbejan@ hakvats e veracnel hatkapes arcakhyan 18-19-20-rd dareri skzbi zharangutyun@: Amen gyughum karucum en tchanaparhner ev tchanaparhn anckacnum en gerezmanoci mijov: Amenamets ev tsavalun zharangutyun@ henc ayd zharangutyunn e: Isk 4-rd ket@ minchqristoneakan zharangutyunn e: Asenq, errord hazaramyak kam Azovi qarandzav, dranq tsitsagheli e nerkayacnel haykakan kam adrbejanakan: Ayd tesaketic amenadasakan hushardzan@ Tigranakertn e: Ayd arumov nranq chgiten inchpes pataskhanel: Inchvo՞ւ, vorovhetev Tigranakerti pashtpanakan hamakarg@ dasakan helenistakan e: Tigran@ havaqel e Artashati, Poqr Asiayi tchartarapetnerin, varpetnerin, tarel hascrel e ir kaysrutyan hyusisayin tsayr@ ev asel` aystegh mi qaghaq karuceq, vor es karoghanam minchev Qur getn im hskoghutyan tak pahel: Tigranakerti amrashinakan hamakarg@ mshakvel e mer tvarkutyunic araj errord darum, Aleqsandriayum: Piti liner mi kaysr, vori dzerqi tak linein poqrasiakan voghj resurs@, khelq@, tchartarapetutyun@, vorpeszi ayd heru vayrum karucver aydpisi qaghaq: Ayd amen@ cuyc e talis kaysrakan uzh, resursneri havaqum ev qaghaqakanutyun: Ev da Tigran Metsn er: Mianshanak e, vor Tigranakert@ Tigrani karucats qaghaqn e: Ayd ev aveli vagh shrjani mshakuytin hay hetazotvoghner@ hianali tirapetum en, isk adrbejanciner@ chgiten inchpes varvel ayd depqum: Menq tesanq 4 tarber klasterner ev 4 tarber qaghaqakanutyun: Minchqristoneakan hushardzanneri depqum irenq der chunen pataskhan@, hatkapes chunen pataskhan@ Tigrani karucatsneri veraberyal:
– Miayn hetazotvoghneri՞, gitnakanneri՞ khndirn e dardzel՝ apacucel ev ter kangnel otari koghmic vochnchacvogh mer mshakutayin zharangutyan@:
– Erb menq asum enq, vor Adrbejan@ vandal e, da shat qich e, shat antchshgrit e, bayc mer metodabanutyunn aydpisin e: Isk menq` gitnakanners, voch te propaganda enq anum, ayl pordzum enq haskanal Adrbejani mshakutayin qaghaqakanutyun@, vor@ petakanoren mshakvats e` i tarberutyun Hayastani: Hayastanum ka miayn ev miayn khusapoghakan motecum: Asenq, ete Hamlet Petrosyan@, Lernik Hovhannisyan@, Artak Beglaryan@ ev myusner@, voronq pashton chunen, petutyun chen nerkayacnum, ays janqer@ chtapen, kstacvi, vor menq @ndhanrapes lur enq: Isk da bacardzakapes anmardkayin e, an@nduneli, vorovhetev aydqan khosum enq khaghaghutyan masin, bayc mi angam cheghav, vor ayd ameni mej qnnarkvi mshakutayin zharangutyan khndir@: Mshakuytn i՞nch kap uni, vor irar utum eq, krvum eq, mek@ haghtum e, mek@ partvum e, bayc kareli e, che՞, mshakuyt@ chezoq hamarel, mtatsel ayd masin ev inch-or keter @ndunel: @ndhakarak@, Hayastani ishkhanutyunner@ voroshecin, vor menq iravunq chunenq «Arcakh» aselu: Sa i՞nch absurd e: Mi qani angam indz el en aknarkel, vor lav klini kayqum dzer khmbi «Arcakh» anun@ greq «Lernayin Gharabagh»:
– Menq, vorpes petutyun, i՞nch petq e anenq: Handznecinq, mshakuytic e՞l enq hrazharvum:
– Petutyun@ petq e ani ayn, inch aysor ltsvats anum e Adrbejan@: Aysinqn, piti ter kangni ir mshakutayin zharangutyan@` ogtagortselov humanistakan motecumner@, chezoq hetazotutyunner@, manramasnelov arcakhyan mshakuyt@, qnnadatelov Adrbejani qaghaqakanutyun@` ayd mshakuyt@ verapokhelu, veranvanelu, vochnchacnelu, sepakanacnelu bolvor motecumner@, vorovhetev da razmakan, qaghaqakan khndir che, da mshakuyti khndir e, inch@ chen anum Hayastani ishkhanutyunner@: Kartses es 19-rd dari hetazotvogh linem, ayd amboghj bern im ev mi qani mardu userin e drvats, vorn anardar e:
Feliqs Eghiazaryan
Source: Hraparak
Lrahos – Lrahos Lureri anspar aghbyur