Կառավարության հետ խորացող առճակատման ֆոնին հայ եկեղեցու առաջնորդը կկանգնի դատարանի առջև. Reuters

Fri, 07 Aug 2026 12:00:21 +0400

Նույնիսկ Reuters-ն է ահազանգում այն մասին, որ հայոց ամենայն հակթողիկոս Գարեգին երկրորդը՝ վեհափառ Հայրապետը պատմության մեջ առաջին անգամ դատարանի առաջ է կանգնելու: Սակայն ահազանգը բավականին խորհրդանշական է տրվում, բառացիորեն անգլերենից թարգամնությամբ ներկայացնում ենք, թե ինչպես է սկսվում հոդվածը՝

«Աշխարհի առաջին քրիստոնյա երկիրը համարվող Հայ Առաքելական եկեղեցու առաջնորդը և վեց այլ բարձրաստիճան հոգևորականներ ուրբաթ օրը կկանգնեն դատարանի առաջ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի հետ դաժան պայքարի վերջին սրման շրջանակներում։Գարեգին Բ կաթողիկոսը, որը ղեկավարում է Եկեղեցին 1999 թվականից, մյուս մեղադրյալների հետ միասին մեղադրվում է քաղաքացիական դատարանի կողմից եկեղեցու կողմից կարգալույծ արված եպիսկոպոսի ժամանակավորապես վերանշանակման վերաբերյալ որոշումը չկատարելու մեջ։ Մեղադրանքը հաստատվելու դեպքում նրանց սպառնում է մինչև երկու տարվա ազատազրկում»:

Կարծում եմ, նույնիսկ Ռոյթրսում են հասկանում, թե որքան ամոթալի ու խայտառակ իրողություն է՝ աշխարհի առաջին քրիստոնյա պետության համարում ունեցող երկրում Կաթողիկոսին ու վեց եպիսկոպոսների են դատում:
Հետաքրքիր է, որ Ռոյթերսը գրում է, որ այս գործը Առաքելական եկեղեցու առջև ծառացած ամենաաղմկոտ իրավական մարտահրավերն է և այդ մարտահրավերն ուղղված է ընդդեմ մի հզոր ինստիտուտի, որի շնորհիվ երկիրը քրիստոնեություն ընդունեց մ.թ. 301 թվականից։

Բացի այդ, լրատվական գործակալությունը շեշտում է, որ Կաթողիկոսի դեմ դատական գործընթացի հարուցումը տեղի է ունենում եկեղեցու և պետության միջև խորացող լարվածության ֆոնին՝ Փաշինյանի ղեկավարության և Արցախյան հակամարտության ու Ադրբեջանի հետ խաղաղության բանակցությունների վարման շուրջ։

Ռոյթերսը փաստագրում է մեկ այլ բացահայտ, սակայն կարևոր հանգամանք. «Հունիսին վերընտրված Փաշինյանը ստացել է Եվրոպական Միության ուժեղ աջակցությունը՝ փորձելով Հայաստանը մոտեցնել Արևմուտքին և հեռացնել Ռուսաստանի ուղեծրից։ Ինչ վերաբերվում է Վեհափառի դեմ քայլերին, ապա լրատվական գորակալությունը շեշտում է, որ Հայաստանի ընդդիմադիր քաղաքական գործիչները, եկեղեցու առաջնորդները և քաղաքացիական հասարակության խմբերը պնդում են, որ կաթողիկոսի դեմ քրեական հետապնդումը քաղաքական դրդապատճառներ ունի և կառավարության քննադատների նկատմամբ ավելի լայնածավալ հետապնդման մաս է կազմում։
«Իրավունքների պաշտպանություն առանց սահմանների» հայկական կազմակերպության իրավաբան Աննա Մելիքյանը նշում է, որ այս գործը խախտում է Առաքելական եկեղեցու սահմանադրական անկախությունը։
«Սա գործադիր իշխանության ակնհայտ միջամտություն է եկեղեցու գործերին:Կան բազմաթիվ մտահոգություններ Հայաստանում դատական ​​համակարգի անկախության վերաբերյալ… և որոշակի քաղաքականապես զգայուն գործերի դեպքում, այդ թվում՝ եկեղեցու կամ հոգևորականության դեմ գործերի դեպքում, այդ մտահոգությունները շատ ուժեղ են դառնում», – ասել է նա։

Ավելին, լրատվամիջոցը մեկնաբանություն է փորձել ստանալ Փաշինյանից և դատախազությունից, սակայն այդ մասով պատասխանը միայն լռությունն է եղել: Եվ նաև հիշեցնում է, որ այս իշխանություններն էին հայտարարել, որ հայ առաքելական ազգային եկեղեցին ինչ-որ երրորդ երկրի շահեր է պաշտպանում, իսկ վեհափառին էլ Փաշինյանը պարբերաբար կոչ է արել հրաժարական տալ:

Լրատվականը հիշեցնում է, որ հենց Փաշինյանն է սկսել այս պատերազմը ամենայն հայոց կաթողիկոսի դեմ: