«Հրապարակ». Պետպատվերը վերանում է, մնում է միայն ապահովագրությունը

Sat, 15 Aug 2026 13:15:00 +0400

Հինգշաբթի օրը Նիկոլ Փաշինյանի գլխավորությամբ տեղի է ունեցել խորհրդակցություն, որի ընթացքում քննարկվել են առողջության համընդհանուր ապահովագրության ներդրման ռազմավարությամբ 2027 թվականին իրականացվելիք քայլերը։ Մասնավորապես՝ ներկայացվել են ռազմավարության 2027 թ. առանձնահատկությունները, մինչեւ 200 հազար դրամ ամսական աշխատավարձ ստացողներին համակարգում ներառելու հնարավորությունները։ Անդրադարձ է կատարվել ապահովագրավճարի վճարման գործընթացում գործատուների ներգրավմանը, պետական բյուջեից վարձու աշխատողների ապահովագրավճարի սուբսիդավորման քաղաքականության շարունակության ապահովմանը։ Հանդիպման մասնակիցները մտքեր են փոխանակել աշխատավարձի չափով պայմանավորված՝ վարձու աշխատողների կողմից վճարվող ապահովագրավճարի դրույքաչափի հաստատման շուրջ։ Նիկոլ Փաշինյանը նշել է, որ հնարավոր սցենարները քննարկվում են մի քանի ուղղության հարցերով պայմանավորված. «Մի ուղղությունը, իհարկե, զուտ առողջության համընդհանուր ապահովագրության համակարգի մեջ մարդկանց ներառելու անհրաժեշտությունն է։ Երկրորդը՝ այն կանխավարկածը, որ աշխատավարձերի ցածր սեգմենտում, մեր համոզմունքով եւ իմացությամբ, գործում է ստվերային որոշակի սխեմա։ Կառավարության համար խնդիր է նաեւ լուծել սոցիալական խնդիրը, բայց չխրախուսել ստվերը։ Եվ սա է պատճառը, որ այսպիսի քննարկումներ ենք ծավալում»։

Վարչապետը ներկայացրել է 2027 թ. հունվարի 1-ից մինչեւ 200 հազար դրամ աշխատավարձ ստացող քաղաքացիներին համակարգում ներառելու մասին եւ ներկայացրել է կառավարության մոտեցումները. «2027 թվականի ընթացքում գուցե կառավարությունը սուբսիդավորի անհրաժեշտ 10 հազար 800 դրամ ծախսի 4 հազար 400 դրամը, աշխատողները վճարեն 2 հազար դրամ, այն 2 հազար դրամը, որը նախկինում՝ մինչեւ 2026 թվականի հունվարի 1-ը, վճարում էին «Զինապահ» հիմնադրամին, եւ պակասող 4 հազար 400 դրամը վճարեն գործատուները՝ այն պայմանով, բնականաբար, որ եթե աշխատավարձը կփոխվի, կբարձրանա եւ կհատի 200 հազար դրամի շեմը, այդ դեպքում այդքան աշխատավարձ ստացող քաղաքացիները կներառվեն արդեն իսկ գործող 200 հազար դրամ եւ ավելի աշխատավարձ ստացող քաղաքացիների համար նախատեսված համակարգի մեջ։ Հիմա սա մեր մտածած մտքերի ընթացքն է այս պահի դրությամբ, բայց կարեւոր է նաեւ շարունակությունը։ Շարունակությունը մենք մտածում ենք հետեւյալ կերպ, որ 2028 թվականի հունվարի 1-ից արդեն, գուցե, գործարկենք հետեւյալ սցենարը` 10 հազար 800 դրամ ծախսի 6 հազար դրամը վճարի աշխատողը, որն արդյունքում հետ է ստանալու 2028 թվականին արդեն՝ որպես սոցիալական կրեդիտ համընդհանուր հայտարարագիրը լրացնելու պարագայում։ Այսինքն՝ գործնականում քաղաքացու կյանքում շատ բան չի փոխվում, իսկ մնացած պակասող 4 հազար 800 դրամը շարունակի վճարել գործատուն՝ կրկին այն պայմանով, քանի դեռ աշխատավարձը ցածր է 200 հազար դրամից։ Երբ կհատի 200 հազար դրամի շեմը, արդեն համակարգը կսկսի գործել այն ընդհանուր պայմաններով, որի վերաբերյալ տվյալ պահին կկայացվի որոշում»։

Առողջապահության փորձագետ Անուշ Պողոսյանից հետաքրքրվեցինք` վարչապետի այս նախաձեռնությունն իրականում ինչի՞ մասին է: Փաստորեն, Նիկոլ Փաշինյանը հայտարարում է, որ 200 հազար դրամ աշխատավարձ ստացողների բժշկական ծախսերի մի մասը հոգալու է պետությունը, իսկ մյուս մասը` գործատուն: Որքանո՞վ է սա իրատեսական, եւ, առհասարակ, ինչպե՞ս են այժմ գործում պետպատվերի շրջանակներում առաջարկվող բժշկական ծառայությունները, կամ արդյո՞ք դրանք գործում են: Ընտրություններից առաջ մեծ թվով մարդկանց անվճար վիրահատություններ արվեցին, բայց այն ժամանակ էլ էր պարզ, որ դա երկար չի տեւելու` դրանք այժմ գործո՞ւմ են, թե՞ ոչ:

Պողոսյանը, «Հրապարակի» հետ զրույցում խոսելով թեմայի մասին, ասաց. «Նախ ուզում եմ շեշտել, որ այդ հայտարարության մասին արդեն իսկ գրված էր «Ապահովագրության մասին» օրենքում, եւ նախատեսվում է, որ մինչեւ 2028 թվականը ՀՀ բոլոր քաղաքացիները պետք է լինեն ապահովագրված: Որպեսզի սոցիալական աղմուկը մեղմացնեն, մի վարկած են դրել շրջանառության մեջ եւ պնդում են, որ գումարի մի մասը պետությունն իր միջոցներից կսուբսիդավորի: Ապահովագրման վճարի մի մասը, որը մարդիկ վաղուց է, ինչ վճարում են, իշխանությունը որոշել է բաժանել երկու մասի. մի մասը սուբսիդավորելով: 200 հազար դրամ աշխատավարձը ներառում է նաեւ հարկերը, եւ 200 հազար դրամ աշխատավարձ ստացող անձանցից ապահովագրական պահումներ են անելու, որի մի մասը դեռ կսուբսիդավորի պետությունը: Ինչո՞ւ է դա արվում․ որպեսզի կարողանան որոշակի գումար հավաքագրել մինչեւ 200 հազար դրամ աշխատավարձ ստացող քաղաքացիների համար: Բայց մենք տեւական ժամանակ է, ինչ դժգոհություններ ենք ստանում մատուցված ապահովագրական ծառայություններից:

Իսկ այժմ առողջապահության համակարգում գոյություն ունի՞ առհասարակ «պետպատվեր» հասկացությունը, որը տարիներ շարունակ եղել է` մինչեւ ապահովագրության ներդրումը: Մեզ տարբեր քաղաքացիներ են դիմում եւ ասում են, որ դիմում են տարբեր բժշկական հաստատություններ, սակայն կա՛մ որեւէ աջակցություն չեն ստանում, կա՛մ բուժհաստատությունից մարդկանց հորդորում են մի քանի ամիս սպասել, մինչեւ հերթը հասնի իրենց, դեպքեր են լինում, որ հրատապ բժշկական օգնության կարիք է լինում, սակայն ասում են` փող չկա, դուք պետք է վճարեք։ «Այս համակարգի ներդրմամբ, պետպատվերի այն փոքր տոկոսը, որ մնացել էր, այսուհետ վերացվում է: Պետպատվերը վերանում է: Գործ ենք ունենալու միայն ապահովագրության հետ»,- ասաց Անուշ Պողոսյանը: